Brief – Tuần 01 – 04/05/2019…

Các sự kiện chính:

Mùa lễ hội… mùa kịch tính…

Tháng 5 luôn để lại dấu ấn đặc biệt không chỉ từ những kỳ nghỉ lễ kéo dài mà cũng là mùa chuẩn bị chốt sổ, đánh giá lại kế hoạch và hoạt động kinh doanh thực tế giữa năm tài chính diễn ra thường vào cuối tháng 6 hàng năm; tháng 5 cũng là tháng giữa của quý 2 – tháng để chuẩn bị; tháng cố gắng tạo đà cho nửa cuối của năm; và cũng là tháng chuẩn bị cho mùa thanh toán quốc tế với những biến động về lãi suất, tỷ giá… Bởi vậy mà tháng 5, câu cửa miệng của các nhà đầu tư thường là “bán, bán và… bán”!!!

Bộ Công Thương vừa ban hành quyết định thành lập 3 đoàn kiểm tra về thực hiện Quyết định số 648/QĐ-BCT ngày 20/3/2019 của Bộ trưởng về việc điều chỉnh mức giá bán lẻ điện bình quân (tăng thêm 8,36% từ 20/3) và quy định giá bán điện theo chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ; trong đó, Thanh tra Chính phủ và Bộ Tài chính được yêu cầu vào cuộc cùng Bộ Công Thương kiểm tra việc tăng giá điện.

Cùng trong thời điểm, ngay sau khi Ngân hàng Nhà nước đã cấp tập hút bớt tiền về, với khối lượng lớn, qua tăng mạnh lượng tín phiếu phát hành trong tuần trước, mặt bằng lãi suất VND được nâng lên và quay trở lại đà tăng như một thông lệ hàng năm. Số dư tín phiếu lưu hành, theo đó, đang ở mức khá cao với gần 50.000 tỷ đồng tính đến ngày 3/5. Bởi vậy, lãi suất được dự báo sẽ khó giảm, thậm chí sẽ tăng trong nửa cuối năm 2019; cơ hội cho lãi suất giảm (nếu có) sẽ chỉ mang tính hành chính định hướng, dành cho một số lĩnh vực ưu tiên và thông qua nhóm các NH thương mại quốc doanh. Trên thực tế, lãi suất huy động trung bình hiện nay vẫn đang neo ở mức cao. Mức cao nhất cho kỳ hạn 36 tháng ghi nhận được trên thị trường là từ 8,4-8,6%/năm. Nhu cầu vốn trung dài hạn các tổ chức tín dụng ngoài thể hiện ở biểu lãi suất tăng, còn đẩy mạnh phát hành chứng chỉ tiền gửi kỳ hạn dài nhằm cơ cấu nguồn vốn. Trong Dự thảo Thông tư thay thế cho Thông tư 36 mà NHNN lấy ý kiến từ các tổ chức tín dụng, NHNN có xu hướng sẽ giảm dần tỷ lệ vốn ngắn hạn cho vay trung và dài hạn về mức 30% trong 2 – 3 năm nữa; với định hướng này, các NHTM sẽ buộc phải tiếp tục thực hiện tái cơ cấu nguồn theo hướng duy trì lãi suất huy động trung dài hạn ở mức cao. Bởi vậy, khi lãi suất đầu vào không giảm, mặt bằng lãi suất cho vay đầu ra ở các lĩnh vực không ưu tiên như bất động sản, tiêu dùng sẽ khó có khả năng giảm trong ngắn hạn.

Theo thống kê từ Bloomberg hiện có gần một chục quỹ đang đầu tư theo chỉ số MSCI frontier Markets 100 Index và MSCI frontier Markets Index với giá trị khoảng 3,7 tỷ USD; tuy các quỹ này không đầu tư hoàn toàn trên tỷ lệ phân bổ theo bộ chỉ số của các thị trường mới nổi; trong khi, Việt Nam là một trong các bộ chỉ số; tuy nhiên khi Việt Nam được nâng tỷ trọng lên 6% gián tiếp nhờ các nước khác trong bộ chỉ số được nâng hạng thì theo lý thuyết sẽ có khoảng USD 220 triệu đầu tư thêm vào Việt Nam…

Tuy nhiên, trong một bối cảnh mà hàng loạt doanh nghiệp đã phải huỷ niêm yết trên các sở giao dịch chứng khoán ngay từ những tháng đầu năm 2019 (lý do thì có nhiều nhưng việc thua lỗ nhiều năm liên tiếp khiến họ phải rời sàn chứng khoán khi mùa báo cáo kiểm toán về là nguyên nhân chính…) thì việc gia tăng dòng đầu tư ngoại không chỉ dựa trên tính toán lý thuyết cho dù luôn có những ảnh hưởng tích cực…

Trong phiên hiến kế du lịch, Diễn đàn Kinh tế Tư nhân Việt Nam 2019 ngày 2/5, các đại biểu tham gia tham luận cho rằng chính sách hạn chế visa đang cản trở du lịch và đưa ra nhiều đề xuất cải thiện vấn đề này… Dù vậy, về việc mở rộng hay áp dụng rộng rãi miễn thị thực đơn phương, đại diện Bộ Ngoại giao cho rằng cần xem xét mối quan hệ giữa hai nước, an ninh, đối ngoại và đảm bảo lợi ích công dân Việt Nam.

Tại sao nó ảnh hưởng:

Bằng văn bản gửi các Bộ liên quan tới việc điều chỉnh giá bán lẻ điện từ ngày 20/3 từ Văn phòng Chính phủ, Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc yêu cầu Thanh tra Chính phủ chủ trì, phối hợp với Bộ Công Thương, Bộ Tài chính kiểm tra việc điều chỉnh giá bán điện, phương pháp tính giá và việc thu tiền điện thời gian qua. Trước đó, nhiều hộ tiêu dùng phản ánh bất ngờ khi nhận hoá đơn tiền điện tháng 4 tăng đột biến so với tháng 3. Giải trình về vấn đề này, ENV đưa ra 3 nguyên nhân, gồm: một phần do yếu tố thời tiết nắng nóng, lượng tiêu thụ điện các hộ tăng mạnh và một phần do tăng giá bán lẻ điện…

Kinh tế toàn cầu giảm tốc mạnh, cùng với xung đột thương mại giữa Mỹ và hai nền kinh tế lớn như Trung Quốc và EU sẽ gây  ra nhiều tác động bất lợi đến nền kinh tế trong quá trình hội nhập của Việt Nam. Chịu tác động trực tiếp là thị trường ngoại hối, tỷ giá chắc chắn sẽ chịu nhiều sức ép do đây là lĩnh vực rất nhạy cảm với những sự biến động từ diễn biến kinh tế và thị trường tài chính toàn cầu. Những lo ngại trên không phải là không có cơ sở khi mà Fed liên tục tăng lãi suất đã hỗ trợ đồng USD tăng giá mạnh trong năm 2018, trong đó, cuộc chiến thương mại Mỹ – Trung đã khiến dòng vốn đảo chiều, chảy khỏi các nền kinh tế đang phát triển châu Á, đẩy đồng tiền của các nền kinh tế này sụt giảm và để chặn lại đà rơi của đồng nội tệ, không ít nền kinh tế trong khu vực đã buộc phải tăng mạnh lãi suất, hoặc bán USD để can thiệp… Do đó, ngành tài chính trong quý 2 và nửa cuối năm 2019 cần có những kịch bản cho những tác động tiêu cực, ổn định nền kinh tế và hỗ trợ các ngành sản xuất đảm bảo tăng trưởng…

MSCI sẽ công bố đánh giá phân hạng thị trường bán niên năm 2019 vào 13/5 và có hiệu lực vào 29/5. Theo những công bố trước đó, nhiều khả năng Argentina sẽ chính thức được MSCI nâng hạng thị trường mới nổi trong khi Kuwait qua đó chính thức được nâng hạng vào tháng 5/2020. Argentina nâng hạng kỳ 5/2019 thì Việt Nam sẽ được hưởng tác động tăng từ 17% lên khoảng 23%. Với việc nâng hạng chính thức của Kuwait thì tỷ trọng Việt Nam sẽ tăng lên 30% trong MSCI frontier 100 Index. Trường hợp Việt Nam tăng tỷ trọng thêm 6% thì sẽ thêm dòng đầu tư từ ETF iShare đầu tư bổ sung… nhưng đó là lý thuyết;

những ngày cuối cùng trong hạn nộp báo cáo tài chính kiểm toán 2018, hàng loạt doanh nghiệp đã phải huỷ niêm yết và dự kiến, làn sóng huỷ niêm yết sẽ lớn khi mà nhiều doanh nghiệp nhỏ, vừa đã thua lỗ nhiều năm liên tiếp. Cũng trong khoảng thời gian tháng 4, tháng 5 này, Sở giao dịch Hà Nội (HNX) đã yêu cầu hàng loạt doanh nghiệp phải báo cáo giải trình nguyên nhân tình trạng bị huỷ niêm yết. Thông thường, yêu cầu này được HNX đưa ra khi các tài liệu công bố chính thức của các doanh nghiệp niêm yết có kết quả kinh doanh thuộc trường hợp bị huỷ niêm yết bắt buộc theo luật định.

Xu hướng chính:

Thống kê số liệu sản lượng điện tiêu thụ tại 2 thành phố lớn là Hà Nội và TPHCM cho thấy tại Hà Nội, mức tiêu thụ tăng tương ứng từ 47 triệu kWh/ngày cuối tháng 3, lên đến gần 58 triệu kWh/ngày đầu tháng 4 và đạt mức cao nhất đến thời điểm này là 63,4 triệu kWh (ngày 20/4). Điện năng tiêu thụ bình quân ngày của tháng 4 tăng 16,17% so với tháng 3. Tại TPHCM là 71 triệu kWh/ngày cuối tháng 3, lên đến trên 83 triệu kWh/ngày đầu tháng 4 và đạt mức cao nhất đến thời điểm này là 90,04 triệu kWh (ngày 24/4). Điện năng tiêu thụ bình quân ngày của tháng 4 tăng 15,53% so với tháng 3. Ngoài ra, việc hóa đơn tiền điện tăng là do tác động của việc điều chỉnh giá bán điện được Bộ Công Thương công bố vào ngày 20/3/2019 theo Quyết định 648; số ngày sử dụng điện trong kỳ hóa đơn tháng 4 (31 ngày) nhiều hơn so với kỳ hóa đơn tháng 3, số ngày tăng thêm trong tháng sẽ làm cho điện năng sử dụng của tháng 4 tăng thêm 10,71%…

Ngoài việc hưởng từ việc nâng hạng, dự trữ ngoại hối tăng cao cũng góp phần nâng cao uy tín, vị thế của Việt Nam trong mắt các nhà đầu tư quốc tế. Việc các tổ chức xếp hạng tín nhiệm toàn cầu như Moodys, Fitch Ratings liên tục nâng xếp hạng tín nhiệm cho Việt Nam trong năm 2018; gần đây nhất là việc S&P nâng xếp hạng tín nhiệm cho Việt Nam lần nâng đầu tiên sau 9 năm – là minh chứng cho thấy uy tín của Việt Nam đang ngày càng được nâng cao hơn trên trường quốc tế. Một dẫn chứng khác cho thấy lòng tin của các nhà đầu tư nước ngoài vào sự ổn định của kinh tế Việt Nam, vào sự ổn định của chính sách quản lý tiền tệ đó là dòng vốn đầu tư nước ngoài vẫn gia tăng mạnh kể cả qua kênh trực tiếp hay gián tiếp trong bối cảnh khi nhiều nền kinh tế khác trong khu vực đang phải chứng kiến dòng vốn chảy ra… cùng với kỳ vọng Việt Nam có thể đón dòng tiền ETF mới giúp thị trường tăng điểm rõ rệt vào nửa sau tháng 5. VN-Index được đánh giá sẽ giao động trong biên độ 950 – 1.000 điểm trong tháng 5; thanh khoản duy trì ổn định.

Cái gì tiếp theo:

Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc yêu cầu Thanh tra Chính phủ chủ trì, phối hợp với hai Bộ cùng các cơ quan liên quan kiểm tra việc điều chỉnh mức giá bán điện, phương pháp tính giá và việc thu tiền điện thời gian qua; làm rõ đúng, sai, báo cáo Thủ tướng Chính phủ trong tháng 6/2019.

Dấu hiệu rủi ro:

Về nguyên tắc, Chính phủ chỉ quy định mức giá điện bình quân. Tuy nhiên, với mức điều chỉnh tăng giá 8,36%, mỗi khách hàng sử dụng điện ở mức 50kWh sẽ phải trả thêm 7.000 đồng/tháng; sử dụng từ 50 đến 100 kWh/tháng sẽ phải trả thêm khoảng 14.000 đồng, tăng 8,4%; sử dụng đến 200 kWh/tháng sẽ phải trả thêm 31.600 đồng; sử dụng tới 300 kWh sẽ phải trả 53.100 đồng; và, sử dụng đến 400 kWh sẽ phải trả 77.200 đồng/tháng. Mức giá bình quân sau khi được điều chỉnh từ ngày 20.3 là 1.864 đồng/kWh. Chính phủ giao xây dựng biểu giá điện nhằm 2 mục đích: Thứ nhất là đảm bảo chính sách an sinh xã hội (tạo điều kiện cho người nghèo); thứ 2 khuyến khích người dân sử dụng tiết kiệm điện; do đó, Bộ Công Thương đã không gộp giá điện sinh hoạt ở một bậc mà đã chia làm nhiều bậc, để tránh tình trạng, người nghèo chịu giá điện quá cao, mà người giàu lại chịu giá điện rẻ, dẫn đến việc sử dụng lãng phí. “Thế nhưng, biểu giá điện của Bộ Công Thương xây dựng hiện nay theo 6 bậc lại không hề hợp lý“, chuyên gia Ngô Trí Long đánh giá.

Visa linh hoạt có thể cấp theo theo thị trường khách đông – vắng, theo mùa, theo sự kiện lớn. Ông Nguyễn Quốc Kỳ, Tổng giám đốc Vietravel đề xuất có thể miễn visa cho khách quốc tế đến đến xem giải đua xe F1, Seagames, Festival Huế, Vesak vào tháng 5 tới đây… – sau đó thì thế nào nhỉ, chắc cần phải nâng cấp hệ thống thì mới quản lý được chăng…?!

xxx- NPL

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s