Brief – Tuần 03 – 08/06/2019

Các sự kiện chính:

Căng thẳng không chỉ ngày một leo thang và khả năng “điểm sáng cuối đường hầm” cho tới lúc này hoàn toàn chưa xuất hiện;

thậm chí,

dường như đang trong xu hướng lan rộng về quy mô…

Trong cuộc họp với Tổng thống Pháp Emmanuel Macron tại Pháp ngày 6/6 vừa qua, Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết sẽ quyết định việc có áp thuế với 325 tỷ USD hàng Trung Quốc nữa hay không sau Hội nghị Thượng đỉnh G20, diễn ra cuối tháng này tại Nhật Bản và được kỳ vọng là nơi lãnh đạo Mỹ và Trung Quốc gặp nhau. “Chúng tôi còn rất nhiều dư địa về lãi suất, tỷ lệ dự trữ bắt buộc và cả về chính sách tài khóa nói chung. Tôi cho rằng dư địa điều chỉnh còn rất lớn“, Thống đốc Ngân hàng Trung ương Trung Quốc Yi Gang cho biết trong cuộc phỏng vấn mới đây với Bloomberg. Ông khẳng định nếu căng thẳng thương mại tiếp tục leo thang, Trung Quốc vẫn có thể điều chỉnh chính sách tiền tệ như một công cụ.

Có phần ảnh hưởng từ sức nóng của cuộc chiến, lãi suất ngân hàng tăng và thiết lập mặt bằng giá mới gần 6 tháng nay. “Trong bối cảnh áp lực tỉ giá từ diễn biến quốc tế gia tăng, việc duy trì ổn định lãi suất trên liên ngân hàng để đảm bảo chênh lệch lãi suất VND-USD thực dương sẽ là yếu tố quan trọng để bình ổn thị trường ngoại hối”, chuyên gia phân tích của SSI nhận định.

Tết Đoan Ngọ – ngày lễ giết sâu bọ, không chỉ hoa quả tăng giá đột biến… mà giá thịt heo tại TPHCM đang tăng nhanh, có khi sáng 1 giá, chiều 1 giá và tăng chênh lệch vài ngàn đồng so với hôm trước. Hiện giá heo hơi đang ở mức 40.000 đồng/kg, chợ đầu mối khan hàng. “Trên thế giới chỉ có Việt Nam và Trung Quốc có cơ cấu tiêu thụ thịt giống nhau và đây không phải là cơ cấu “thông minh”. Bởi lẽ, gà có giá thành rẻ hơn heo (gà công nghiệp dưới 24.000 đồng/kg gà lông, trong khi giá heo khoảng 38.000 đồng/kg heo hơi) nhờ thời gian nuôi ngắn, chưa tới 1,5 tháng, trong khi heo mất đến 6 tháng. Nuôi heo tiêu tốn nhiều thức ăn hơn gà (2,4 kg so với 1,8 kg thức ăn để tạo ra 1 kg thịt), chưa kể nuôi heo gây áp lực ô nhiễm môi trường rất lớn” – người đứng đầu ngành chăn nuôi – Ông Nguyễn Xuân Dương, quyền Cục trưởng Cục Chăn nuôi (Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn) phân tích. “Trong chăn nuôi, con heo chiếm tỉ trọng quá lớn dẫn đến nhiều hệ lụy. Đàn heo đang giảm, giá sẽ tăng nhưng muốn phát triển đàn phải kiểm soát được dịch bệnh. Giải pháp tìm nguồn thay thế thịt heo không phải đang dịch bệnh, khủng hoảng mới bàn mà đã có định hướng từ khá lâu. Việt Nam trước giờ bị mất cân đối trong chăn nuôi và tiêu thụ thịt. Cụ thể, tiêu thụ thịt của Việt Nam lên đến 65%-70% là heo, 20%-25% gia cầm, còn lại là thịt gia súc ăn cỏ (trâu, bò, dê…). Trong khi đó, các nước có ngành chăn nuôi phát triển, thịt heo chỉ chiếm 20%-25%, gia cầm 40%, 30%-35% gia súc ăn cỏ.” ông Dương bổ sung.

Tại sao nó ảnh hưởng:

Lượng tiêu thụ thịt heo tăng mạnh trở lại có thể do tâm lý người dân đã không còn hoang mang trước tin dịch, tiểu thương kinh doanh hàng hóa có nguồn gốc, cùng với sự tuyên truyền của ngành chức năng… “Giá heo đang tăng từng ngày, mấy ngày trước chỉ có 36.000 đồng/kg thì nay đã vọt lên hơn 40.000 đồng/kg đối với heo hơi loại 1, còn heo mảnh loại 1 cũng tăng mạnh với giá 52.000 đồng/kg. Mặc dù heo về chợ nhiều nhưng gần như chỉ trong buổi sáng đã bán sạch, không còn hàng tồn như những ngày trước”, Ông Lê Văn Tiển, Phó giám đốc chợ đầu mối Hóc Môn chia sẻ. Bên cạnh đó, theo báo cáo của Bộ Nông nghiệp & Phát triển nông thôn, dịch tả lợn châu Phi diễn biến phức tạp và kéo dài, nguy cơ lây lan cao. Các địa phương đã chủ động dập dịch, xử lý ngăn chặn đà lây lan. Bệnh dịch hiện đã xuất hiện ở 48 tỉnh thành. Việt Nam đã tiến hành tiêu hủy 2 triệu con lợn (tương đương 117.000 tấn), bằng 6,5% tổng đàn lợn toàn quốc gia – đây là thiệt hại vô cùng lớn. Một ví dụ nhỏ về quy mô và tính nghiệm trọng: giá trị ngành nông nghiệp hiện khoảng 1 triệu tỷ đồng, chăn nuôi lợn chiếm khoảng 94.000 tỷ, gần bằng 10%. Khu vực này giải quyết sinh kế cho 2,4 triệu hộ, 10.000 hộ trang trại quy mô lớn và vừa. Các tỉnh, thành phố khu vực đồng bằng sông Hồng đã tiêu huỷ trung bình 30% tổng đàn lợn địa phương vì mắc dịch. Khó khăn hiện nay được các địa phương nêu là thiếu kinh phí chi trả hỗ trợ cho các hộ dân bị thiệt hại và chi phí tiêu thuỷ dịch. Bộ Nông nghiệp & Phát triển nông thôn kiến nghị Chính phủ thống nhất mức hỗ trợ cho chủ vật nuôi 25.000 đồng một kg lợn hơi với lợn con, lợn thịt các loại (tương đương 66% giá thành), 30.000 đồng một kg lợn hơi với lợn nái, lợn đực đang khai thác (tương đương 79% giá thành). Việc hỗ trợ dựa trên giá thành sản xuất sẽ ổn định hơn là hỗ trợ theo giá thị trường và sát với chi phí thực tế chăn nuôi lợn của người dân, tạo sự công bằng hơn giữa các địa phương… Tuy nhiên, hỗ trợ cũng cần được giám sát vì đâu đó lác đác bắt đầu nổi lên những trường hợp trục lợi từ chính sách của Nhà Nước.

Lãi suất huy động ổn định ở mức hiện tại vì các NHTM cần đảm bảo đủ nguồn để thực hiện mục tiêu tăng trưởng tín dụng trong bối cảnh phải cạnh tranh với các kênh đầu tư khác đang phát triển nhanh (trái phiếu, chứng chỉ quỹ…) và nhu cầu gia tăng số dư huy động để đáp ứng lộ trình tiếp tục giảm tỉ lệ vốn ngắn hạn cho vay trung và dài hạn từ 40% hiện nay xuống 30%. Việc đẩy mạnh cho vay khách hàng cá nhân với lãi suất tốt hơn sẽ là cơ sở để các NHTM có thể duy trì được mặt bằng lãi suất huy động hiện tại mà không ảnh hưởng nhiều đến lợi nhuận”, ông Nguyễn Đức Hùng Linh – Giám đốc Phân tích và tư vấn đầu tư khách hàng cá nhân của SSI nhận định. Kế hoạch lợi nhuận 2019 của 17 ngân hàng niêm yết chỉ tăng 18% so với 2018, thấp hơn nhiều mức tăng 31% của năm 2018 trong khi số ngân hàng đã đạt hoặc đặt mục tiêu chuẩn Basel II tăng lên cho thấy các NHTM đã chú trọng nhiều hơn đến tính bền vững thay vì chạy theo tăng trưởng ngắn hạn. Việc mở rộng nguồn thu, thay đổi cấu trúc khách hàng, quản lý chi phí hiệu quả… sẽ được ưu tiên lựa chọn thay vì tăng lãi suất cho vay.

Xu hướng chính:

Cùng trong buổi họp với Tổng thống Pháp, Ông Trump cho biết sẽ áp thêm thuế với hàng Trung Quốc “vào thời điểm thích hợp“, nhưng không cho biết cụ thể loại sản phẩm nào có thể chịu ảnh hưởng – điều này cũng đã được ông nhiều lần đề cập. Cùng trong lúc đó, Bộ Thương mại Trung Quốc cũng tuyên bố sẽ “chiến đấu đến cùng” nếu Mỹ khiến căng thẳng thương mại dường như không ngừng leo thang mà lại còn không thể dự đoán được điểm dừng. Các cuộc đàm phán giữa Bắc Kinh và Washington đã đình trệ từ đầu tháng trước, sau khi Mỹ nâng thuế với 200 tỷ USD hàng Trung Quốc, cáo buộc nước này thay đổi các cam kết đã thống nhất từ trước. Sau đó, Mỹ còn đưa đại gia viễn thông Trung Quốc – Huawei Technologies vào danh sách đen, cấm tiếp cận công nghệ nước này.

Nhiều khả năng lãi suất VND trên liên ngân hàng sẽ được giữ trong vùng 3,3-3,5%/năm để đảm bảo lớn hơn lãi suất USD khoảng 0,8-1%/năm”, ông Nguyễn Đức Hùng Linh – Giám đốc Phân tích và tư vấn đầu tư khách hàng cá nhân của SSI nhận định. Đối với thị trường 1, lãi suất huy động vẫn khá ổn định ở mức 4,1%- 5,5% với kỳ hạn dưới 6 tháng, 5,5-7,45% với kỳ hạn 6 đến dưới 12 tháng. Tuy nhiên, kỳ hạn 12,13 tháng ghi nhận sự điều chỉnh trái chiều ở các ngân hàng, dao động trong vùng 6,4%-7,8%/năm.

Cái gì tiếp theo:

Nhưng trong bối cảnh hiện nay, để giảm tiếp lãi suất là điều vô cùng khó khăn, và nó không phụ thuộc vào ý chí chủ quan của các ngân hàng cho dù họ cũng rất muốn. Về lý thuyết, muốn giảm lãi suất cho vay chỉ có 2 phương cách, đó là tiết giảm chi phí hoạt động để giảm tỷ lệ lãi cận biên (NIM) và giảm giá vốn đầu vào. Thế nhưng hiện NIM của các ngân hàng đã giảm xuống mức thấp nhất sau khi mặt bằng lãi suất cho vay được kéo giảm nhanh hơn lãi suất huy động trong mấy năm gần đây nên khó có thể kéo giảm thêm. NIM của toàn ngành trong năm 2019 được dự báo ở mức khoảng 3,2%; thậm chí một số ngân hàng sẽ gặp áp lực giảm NIM do tỷ lệ cho vay/huy động (LDR) ở mức cao. Trong khi theo khuyến cáo của các tổ chức xếp hạng tín nhiệm lớn trên thế giới, để hệ thống các TCTD phát triển lành mạnh, NIM phải đạt ít nhất là 3,5%. Vì vậy muốn giảm thêm lãi suất cho vay, giải pháp duy nhất là phải giảm được lãi suất huy động. Thế nhưng điều đó cũng rất khó trong bối cảnh lạm phát đang có xu hướng tăng cao như hiện nay. Số liệu thống kê cho thấy, CPI tháng 5 tăng tới 0,49% so với tháng trước, là mức tăng hàng tháng cao thứ hai kể từ tháng 10/2018 đến nay, chỉ thua mức tăng 0,8% của tháng 2/2019 là tháng Tết Nguyên đán. Đáng chú ý CPI bình quân tăng liên tục trong 5 tháng đầu năm, hiện tăng lên mức 2,74%.

Dấu hiệu rủi ro:

Cả Citigroup và Morgan Stanley tuần này đều cảnh báo nguy cơ thế giới rơi vào suy thoái. Dù vậy, liệu nó có thể dọn đường cho cuộc gặp giữa Tổng thống Mỹ Donald Trump và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình tại Hội nghị Thượng đỉnh G20 cuối tháng này tại Nhật Bản?

Có lẽ một năm nên có nhiều “ngày giết sâu bọ” hơn nữa để người Việt cũng thay đổi thói quen (70% thịt heo trong khẩu phần thịt – vốn này càng tăng về lượng trong bữa ăn của người Việt) chăng… mà như thế có khi cũng đỡ phải đưa ra “quy định về hạn chế thời gian uống rượu bia và cấm điều khiển phương tiện giao thông khi trong máu hoặc khí thở có nồng độ cồn” gợi nhớ luật cấm rượu bia tại Hoa Kỳ những năm 1920-1933 thời kỳ tạo ra “đặc sản Hoa Kỳ” – Al Capone…

xxx- NPL

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s