Văn – 51/52: cuộc sống tươi đẹp

Đôi khi trong đời, chúng ta phải đối mặt với thời điểm khó khăn, chỉ có hai lựa chọn: đối mặt với chúng hay “lèo lái” để rồi buông bỏ chúng… hay chúng ta cũng có thể lựa chọn dùng hết năng lượng của mình hy vọng mọi thứ đã từng không phải như vậy hoặc mọi việc và mọi người sẽ thay đổi khác đi…

Có lẽ, cuộc đời chưa bao giờ trôi theo một đường thẳng – như một dòng sông, chúng dồn dập theo những con sóng… lộn xộn và rối rắm, bẻ cong định hướng của chúng ta theo mọi góc độ mà chúng muốn: những điều mong chờ tới vào sai thời điểm, các cơ hội trôi qua không kịp níu giữ… – đôi khi chúng xảy ra mà chúng ta không thể ngờ và không thể lý giải được nguyên nhân, trong khi những điều khắc khoải mong mỏi thì dường như chẳng bao giờ xảy ra…  

Cuộc sống cho dù có lộn xộn chút ít nhưng vẫn thực sự đẹp đẽ. Cho dù chúng ta có thể dành thời gian quý báu để đấu tranh với thực tại hoặc đơn giản là buông bỏ hay chỉ đơn giản là lèo lái để rồi thả trôi chúng đi về với mây và gió… Chúng ta hoàn toàn có thể chấp nhận những xô đẩy của dòng đời – dòng thì sẽ mang lại thăng hoa cuộc sống, dòng thì đẩy chúng ta vào cùng cực của khó khăn; điều may mắn là chúng ta đều có thể tự điều chỉnh… Và, bởi vậy nên dù cho có bao nhiêu cơ hội bị bỏ lỡ, bao nhiêu sai lầm xảy ra thì ở đó, vẫn còn tình yêu và những khoảnh khắc đáng nhớ, vẫn còn tiếng cười và lòng trắc ẩn.

Hãy lắng nghe con tim của chúng ta, hãy làm theo điều con tim mách bảo… Sự can đảm sẽ dẫn đường cho chúng ta cho dù những người xung quanh có phản đối hay nghi ngờ…

Là chính mình chính là thấu hiểu con người thực của chúng ta ẩn sau lớp da thịt; là lắng nghe những điều con tim chỉ dẫn hơn là từ những người xung quanh hay từ những điều gì khác; là đi tìm sự bình an trong con người và tình yêu ẩn chứa trong tâm hồn của mỗi chúng ta…

Xoa dịu những lộn xộn cuộc sống bằng thấu hiểu để rồi có thể biến mỗi ngày nhọc nhằn thành một tác phẩm nghệ thuật; dành thời gian bắt đầu với những việc đem lại cảm hứng để bắt đầu… – những bước dạo đón bình minh để cảm nhận những tia nắng không giới hạn đầu tiên, cảm nhận hơi ấm của chúng; đọc một vài trang sách hay; ôm hôn người thân; hoặc dành thêm vài phút chơi với thú cưng…

Hãy cảm nhận những trải nghiệm kỳ thú của một ngày, chúng ta sẽ sớm nhận ra rằng chúng ta sẽ không thể tìm lại được những điều này nữa, nên, khi kết thúc một ngày, nằm trên giường, hãy để sự thanh thản, lòng biết ơn thay chúng ta nói về những trải nghiệm tuyệt vời đã có trong ngày, cho dù, ngày đó có là ngày bình thường như bao ngày…

Hãy để tâm hồn tỏa nắng…

Cho dù có lộn xộn đến thế nào, có lẽ cuộc sống không cần gì thêm nữa;

bởi vì chính sự lộn xộn đó đã đem lại cho chúng ta trải nghiệm,

hãy cảm nhận…

___

NPL

598 từ

Văn – 50/52: trí – ngu…

Có đó ai đã từng nói rằng: “kẻ thích sống trầm lặng đa số là kẻ mạnh thực sự…” hay “đại trí nhược ngu…” Thực ra trong thâm tâm mỗi chúng ta đều chỉ muốn làm tốt cho chính mình mà thôi chứ không muốn lấy lòng người khác. Tuy nhiên xã hội này không giống như tưởng, sau khi trưởng thành rồi quả rất khó làm được sự đơn giản thuần khiết như ở tuổi ấu thơ; trưởng thành rồi thì cần phải có trí tuệ đối nhân xử thế, không thể làm gì cũng cô độc một mình…

Lão Tử nói: “Đại âm vô thanh, đại tượng vô hình” (Tiếng lớn ầm ầm như không có tiếng, hình lớn hiện ra như không có hình) đều là có ý tứ này. Người có thể “đại trí nhược ngu” là người đã thông suốt, đã giác ngộ mới có thể làm được.

Phải biết tranh luận rốt cuộc có ý nghĩa gì?

Chẳng phải vì thể diện cá nhân đó sao? Đã là người đại trí nhược ngu thì sẽ không biểu hiện rất thông minh. Sự việc tốt xấu lợi hại thế nào thì trong tâm họ đã có định nghĩa rồi, kết quả tốt nhất và kết quả xấu nhất đều được họ suy xét cả rồi. Hơn nữa không tranh luận cũng là một loại EQ cao. Không tranh luận đúng sai chính là giữ thể diện cho người khác.

Những sự tình trên thế gian này nào có nhiều chuyện đúng với sai, chẳng qua chỉ là một nhóm người không bỏ qua cho đối phương mà thôi…

Nhưng,

trong xã hội, để phân biệt được đâu là kẻ “trí” đâu là “hồ đồ” hay, “chích chòe” quả là không dễ… vì là “đại trí” tất sẽ là “kẻ trầm lặng”, lặng lẽ không lên tiếng thì lấy gì phân biệt với  “nhược ngu”…

Nên cần phải hiểu được khái niệm “hồ đồ” – “hồ đồ thật” hay “giả hồ đồ”; “hồ đồ giả” gặp sự việc không tự cho mình là thông minh, đối nhân xử thế không dùng đao to búa lớn, trái lại lại tỏ ra có vẻ chưa thật rõ ràng. Trông có vẻ không hiểu biết nhưng thực tế là trong lòng đã minh bạch, như thế mới không đắc tội với người, và khi hành động thì luôn luôn gặp thuận lợi, không bị người ta cố tình cản trở…

Hồ đồ thật” thì càng nói càng sai, càng làm càng sai, càng sống càng khổ; “giả hồ đồ” thì biết sai không nói, biết đúng không biểu lộ, càng sống càng thuận lợi…

Người xưa dạy: “Chúng ta mất ba năm đầu để học nói nhưng lại mất cả đời để học cách im lặng”…

Cuộc sống của chúng ta bao quanh bởi âm thanh, khắp mọi nơi, đâu cũng là thanh âm:

từ cửa hàng cà phê, trung tâm mua sắm, nơi làm việc và thậm chí cả tại nhà riêng… thanh âm của không chỉ là trò chuyện, trao đổi, tranh luận mà có cả cãi cọ, bất đồng… Chính những thanh âm này khiến cuộc sống sinh động hơn và đặc biệt khi nó cho ta thông tin… nhưng,

lại cũng có câu: “Nước quá trong thì không có cá…”

Làm người không nên câu nệ tiểu tiết…

Đời người hà tất việc gì cũng phải rành mạch? sao phải cãi cọ, tranh luận tới cùng…

Làm người hồ đồ thì có nhân duyên, làm việc hồ đồ thì có cơ duyên.

Lắng nghe thực sự đóng vai trò quan trọng đối với tất cả mọi người. Trong đó có một thuật ngữ là “lắng nghe tích cực“. Lắng nghe tích cực về cơ bản là một quá trình lắng nghe đúng cách sau đó đưa ra phản hồi. Quá trình lắng nghe tích cực cùng với “giả hồ đồ” đóng một vai trò rất lớn trong việc hiểu mong muốn và nhu cầu của đối phương. Nó cũng giúp chúng ta biết cách làm cho mọi người cảm thấy hài lòng hơn. Thậm chí có thể biết một người thích hay không thích điều gì đó bằng cách nghe họ nói chuyện qua một cuộc điện thoại.

“Lúa chín lúa cúi đầu, sông sâu tĩnh lặng chảy lờ đờ…”

___

NPL

724 từ

Văn – 49/52: Cụ Cả…

Trong dân lâu nay vẫn có câu “diễn nôm” 15 chữ “C”: “con cháu các cụ cả, các cụ cứ chiếu cố, cấm cự cãi các cụ…” Cụm từ “con ông cháu cha” chỉ số người, năng lực làm việc hạn chế nhưng lại nhờ thần thế quan hệ huyết thống, “cánh hẩu”, gửi gắm mà chiếm giữ các vị trí “béo bở” …

Mấy năm vừa qua hàng loạt vụ bê bối hơi hám vấn nạn con ông cháu cha – “COCC” nhưng thật ra nó chỉ là phần nổi của tảng băng mà thôi; không biết còn bao nhiêu những vị “chưa lộ” nữa…

Cụ vẫn dỏng tai nghe ngóng…

Một người làm quan, cả họ được nhờ…” mà cái bọn COCC này cũng lạ, chúng ra đường là cứ vác cái mặt lên, đã nhờ vả “mua quan bán tước” mà không biết tu trí – cụ Cả lẩm bẩm, cụ thì lại khác,

mấy mươi năm trời rồi, cụ vẫn còn lẹt đẹt, nên cũng chẳng ai nhờ vả được cũng chẳng nên cơm nên cháo gì. Cái đó không vấn đề. Chỗ các bạn đồng liễu với cụ vẫn thường phàn nàn hoạn lộ chậm chạp và một lý lịch viết chẳng quá được đôi ba dòng mô tả. Trước mặt họ, nghe câu nói thành thực ấy, cụ chắp tay, cúi đầu, nom đến là rầu. Bảo sao không rầu khi cụ, vốn đứng đầu cái làng này, lại xuất thân quan văn, mà vẫn chỉ ngày ngày miệt mài “tầm chương trích cú” trong từng điển tích từ mấy quyển giáo lý cũ rích từ đời cha ông truyền lại… với những mong ước lại đưa “đức thánh Khổng” của cụ quay lại thời huy hoàng trong buổi mạt thế này… Nên, chính con cháu cụ dần cũng phải lắc đầu, đi tìm chỗ nương nhờ khác…

Lý lịch của ông cụ Cả thực ra cũng chẳng tốt đẹp gì thật. Bởi vì ngồi ở cái chỗ nào, cụ cũng mờ mờ nhạt nhạt. Bên trên có xét tới cụ lại chẳng có thành tích gì, bù lại không có thành tích thì cũng chẳng tội lỗi gì, cứ thế theo năm tháng cụ lại leo đúng ngạch bậc. Đời làm của cụ chỉ có hai việc chính: nói suông và hạch tội; mà,

cụ lại thích nhất là hạch cái đám con nít COCC mới ti toe mà đã vênh cái mặt lên… cha mẹ chúng dù có là những ông huyện bà tổng thì… cụ cũng khinh; cụ vẫn thường lấy cái tuổi “thất thập cổ lai hy” của mình để lên mặt tiền bối nếu tụi này dám chỉ coi cụ là bậc ngang hàng…

Ấy vậy, hễ cứ đứa nào trong cái đám COCC ấy dám nói bóng nói gió, xỏ xỏ xiên xiên, tức thì, mặt bàn là một, mặt nó là hai, bị vả đôm đốp… Rồi cái thằng khốn nạn ấy, cụ truy cho đến kỳ cùng, không thể nào mở mày mở mặt ra được, vốn sẵn có trong tay hàng mớ quy củ lễ nghĩa, cụ chẳng ngại gì không khép cái thằng xỏ xiên đó “làm rối trật tự“… Thế là cả việc công việc tư, cụ đều được trọn vẹn; không những được hả giận, cụ lại còn thêm tiếng mẫn cán.

Điều cụ làm cũng chẳng phải là mới gì, cụ cũng chỉ là học lại từ cái thằng cha Cả Cận làng bên mà thôi. Cái hay, cái vĩ đại của cụ nằm ở chỗ cụ cải tiến hơn, cụ hạch cả dòng họ tổ tông nhà cái đứa khốn nạn dám xỏ xiên cụ…

Ấy như cái thằng cháu lão võ quan giải ngũ mới về ở đầu làng; chỉ mượn có cỗ xe ngựa của cậu nó mà cụ hạch cho thằng bé tới bị gạch tên khỏi lớp môn sinh ưu tú của làng…

Lão phú hộ, vốn xuất thân võ quan giải ngũ ấy, lúc tới xin xỏ cho thằng cháu với cụ, cơ mà nom thái độ vẫn còn cong cớn lắm…

Lúc quay lưng đi, cụ bĩu môi, chửi thầm một câu, bụng bảo dạ: “tay này không phải dạng vừa đâu, ỷ võ quan, cứ đưa nó vào công đồng để làng sai việc: tối lo trộm, ngày đi canh dân mà hạch… – đố mà ngủ được,

ngữ này là phải ra uy ngay từ đầu…

___

NPL

741 từ

Văn – 48/52: ngành…

Dịch bệnh khắp nơi thế này cũng chẳng làm được gì nhiều… cách giết thời gian tốt nhất chính là… đọc, đọc và đọc…

Đối với kẻ rất amateur nhưng vô cùng tò mò và thích đọc như tôi bối cảnh kinh tế đình trệ do dịch, mâu thuẫn kinh tế xã hội lại có cơ hội nổi lên chính là một động cơ… để thắc mắc.

Trong phiên họp mới đây của Ủy ban Kinh tế Quốc hội về tình hình kinh tế, xã hội 5 tháng đầu năm 2021 và giải pháp cho 6 tháng cuối năm, con số doanh nghiệp rời bỏ thị trường và tạm ngừng hoạt động tăng cao trong 5 tháng đầu năm với mức tăng lần lượt là 20,7% và 23% thật khiến người ta lo ngại. Ngoài đường, cửa hàng, cửa hiệu và công ty đóng cửa khắp nơi, người ta chỉ còn là bất đắc dĩ mới ra đường mà thôi… Ngay cả Saigon vốn náo nhiệt mà nay im lìm… Ấy vậy, chỉ mới gần đây, hàng loạt ngân hàng đã thông báo về kế hoạch chia cổ tức, trong đó có những ngân hàng chia cổ tức bằng cổ phiếu tỷ lệ rất cao tới 25-35%. 19 trong 27 ngân hàng đã công bố kết quả kinh doanh (chiếm 60% vốn hoá của ngành) với lợi nhuận sau thuế tăng 86,7% so với cùng kỳ năm ngoái…

Ai cũng hiểu, ngân hàng vốn là định chế dẫn vốn trung gian cân bằng hoạt động của nền kinh tế thông qua hoạt động kết nối điều tiết nguồn… – vai trò của một quả tim, thế nên, quả tim này luôn phải đập, và sức khỏe kinh tế phụ thuộc vào nhịp “bơm tiền” của nó…

Tuy như TS. Nguyễn Đức Kiên, Tổ trưởng Tổ Tư vấn kinh tế của Thủ tướng nhận định Ngân hàng cũng là một loại hình doanh nghiệp, hoạt động theo Luật các TCTD nên cứ chiểu theo Luật mà làm. “Hợp đồng giữa doanh nghiệp với ngân hàng là hợp đồng kinh tế, giao dịch dân sự. Doanh nghiệp vay thì phải có nghĩa vụ trả lãi và gốc. Khi doanh nghiệp không làm ăn được thì phải trả vốn cho ngân hàng để ngân hàng cho người khác vay. Khi doanh nghiệp thất bại thì phải giảm tài sản. Đó là kinh tế thị trường“…

… nền kinh tế thị trường, các cá nhân tham gia muốn tối đa hóa lợi nhuận cho mình. Ai cũng muốn thế cho nên vô hình trung đã thúc đẩy sự phát triển và củng cố lợi ích cho cả cộng đồng.” – thuyết “Bàn tay vô hình” của Adam Smith. Ông cho rằng, chính quyền mỗi quốc gia không cần can thiệp vào cá nhân và doanh nghiệp, cứ để nó tự do hoạt động kinh doanh; ông kết luận: “Sự giàu có của mỗi quốc gia đạt được không phải do những quy định chặt chẽ của nhà nước, mà do bởi tự do kinh doanh.”

Vậy trong khi đại bộ phận doanh nghiệp chịu thiệt hại từ dịch và  giãn cách xã hội, 59,8 nghìn doanh nghiệp tạm ngừng kinh doanh có thời hạn, ngừng hoạt động chờ làm thủ tục giải thể và hoàn tất thủ tục giải thể, tăng 23% so với cùng kỳ năm 2020;

câu hỏi đặt ra liệu ngân hàng đã xoay sở kinh doanh sao để thu được lãi vay và gốc vay trong bối cảnh này và với tổng thu nhập hoạt động chỉ tăng thấp hơn rất nhiều ở mức 30,2%; dẫu biết rằng động lực tăng trưởng đến từ biên lãi ròng (NIM) đã được cải thiện, nguồn thu từ dịch vụ tăng và chi phí dự phòng rủi ro tín dụng giảm – có thực đã giúp cải thiện… Trong quý 3/2020, NIM của 19 ngân hàng niêm yết tăng 9,7 điểm cơ bản so với quý 2 lên 0,89%; nhưng kết thúc năm 2020, thống kê từ 27 ngân hàng và nhóm Big4 ngân hàng đều ghi nhận NIM không vượt qua 3%. với cú hích dịch bùng phát đợt 4, tình hình 5 tháng 2021 có thể đột biến cải thiện?

Vậy việc hàng loạt ngân hàng đã thông báo về kế hoạch chia cổ tức cao cùng với lợi nhuận sau thuế tăng 86,7% cũng chẳng có gì lạ; có lẽ, chỉ thắc mắc liệu khối nợ lãi và gốc được cấu trúc lại, tuy đã mang lại lợi nhuận cho ngân hàng, sẽ phải giữ bao lâu trên bảng cân đối tài sản cho dù các nhà “giả kim thuật” đã kịp vốn hóa khối lợi nhuận đó… Liệu tỷ lệ an toàn vốn cải thiện nhờ tăng vốn mà có, có khỏa lấp được khả năng thanh khoản và dự trữ thanh toán bằng tiền mặt…

Có khi nào, các ngân hàng sẽ là nạn nhân của chính mình…

___

NPL

827 từ

Văn – 47/52: truyền… thông?

Liệu chúng ta có thực sự lý trí và không bị tác động “kép” bởi giới truyền thông…

Liệu chúng ta có đánh giá đúng mực…

Rất nhanh chóng, để ứng phó Covid…  

Chủ tịch Quốc hội ký ban hành Nghị quyết số 1271/NQ-UBTVQH14 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội sử dụng nguồn tiết kiệm chi và kinh phí còn lại của ngân sách Trung ương năm 2020 để sử dụng 12100 tỷ đồng để mua vaccine phòng dịch COVID để chúng ta có thể yên tâm sẽ có thuốc cùng với những biến pháp đã từng chứng minh sự thành công…

Nhưng cũng thật bất ngờ khi sau đó, ngày 26/5/2021, đỉnh dịch bùng phát, Quyết định số 779/QĐ-TTg thành lập Quỹ vaccine phòng Covid-19 Việt Nam đã được ký ban hành để tiếp nhận và sử dụng các nguồn tài trợ, đóng tự nguyện bằng tiền để… mua vaccine; và để hưởng ứng, thậm chí, các nhà mạng di động cũng kêu gọi cho quỹ bằng tin nhắn lúc nửa đêm tới từng thuê bao…

Nhìn lại,

trong xã hội hiện không chỉ tồn tại duy nhất Covid và đó không phải kẻ giết người duy nhất… nhưng, Covid –

hơn cả, chỉ là kẻ giết người “ồn ào” mà thôi… một cái bóng tới nhanh mà đi cũng nhanh…

Nếu con số biết nói, những kẻ sát nhân đích thực quanh ta sẽ “lộ” rất nhiều – những kẻ lặng lẽ;

đơn cử, Việt Nam có khoảng 6-7% dân số, hơn 5 triệu người bị suy thận, chỉ tính riêng bệnh nhân giai đoạn cuối cần điều trị khoảng 800.000 người nhưng chỉ 30% trong số này được đáp ứng chữa trị với 5.126 máy thận nhân tạo trên cả nước. Hay như khoảng 200.000 người tử vong do các bệnh tim mạch, cao hơn cả số tử vong do ung thư hàng năm và hơn cả bệnh ở lứa tuổi trẻ ngày càng tăng. Chúng ta cũng đứng thứ 2 thế giới về tỷ lệ ung thư với 182.563 ca mắc mới và 122.690 ca tử vong do ung thư hàng năm tại Việt Nam. Kể từ ca nhiễm đầu tiên được phát hiện năm 1990 tại thành phố Hồ Chí Minh, tính đến 31/8/2020, 213.008 người nhiễm HIV hiện đang còn sống và 107.812 người nhiễm HIV đã tử vong, mỗi năm có thêm 11.000 ca nhiễm HIV…

Chúng,

những kẻ sát nhân đó, thực ra, vẫn luôn ở đó – ngoài kia, trong xã hội; chỉ là dường như số kẻ sát nhân này hiện nay vẫn chưa được “để ý” đúng mức bởi cái “vỏ bọc hiền lành” của chúng hoặc giả là chúng ta đã “trơ lì cảm xúc” trước chúng khi đã quá quen tới nhàm chán với những cái tên; nên cho dù, số nạn nhân tăng nhanh và cao gấp nhiều lần từ năm này qua năm khác, so với kẻ “nổi tiếng” có cái tên giống thức uống bia nổi tiếng kia vẫn chưa làm chúng ta hoảng sợ…

Covid thì khác, nó “ồn ào”, nó không chỉ gây bệnh, nó có lẽ đã thành công trong việc tạo ra mâu thuẫn xã hội. Liệu chúng ta có đang làm quá khi nói về đại dịch Covid không?

Nếu so sánh chỉ chủng cúm thôi, năm 1918, 50 triệu dân trên thế giới tử vong vì “cúm Tây Ban Nha”; chỉ trong năm 2020, tại Mỹ, 19 triệu ca tử vong – có thể thấy cúm mùa mới là đại dịch, chứ không phải “sản phẩm truyền thông xã hội” – Covid.

Chưa kể, không phải gương mặt “mới” như Covid, cúm mùa đã là đối tượng nghiên cứu của các nhà khoa học suốt hàng trăm năm nay… nên,

liệu chúng ta có nên tin vào cái chỉ được nghiên cứu trong chưa đầy 48 tháng với 63% hiệu nghiệm?

Dẫu sao, tranh cãi cũng đã nổ ra… và

truyền thông giúp đẩy chúng ta thêm sợ hãi với luồng thông tin lây lan còn nhanh hơn bệnh dịch…

Nhớ lại ngày đầu dịch bệnh, chúng ta đã đổ xô tới chợ, siêu thị vơ vét hàng ra sao; nhưng,

chúng ta cũng đã trở nên dửng dưng thế nào với những đợt bùng phát tiếp theo…

Dần dà, khẩu trang, từ loại dùng 1 lần tới giặt được, đã thành một vật dụng không thể thiếu,

dù… rất… thiếu khí… và cũng chẳng còn ai nghĩ tới việc nó có thực sự phòng được virus?

___

NPL

755 từ

Văn – 46/52: gánh hàng hoa

Saigon, vốn tráng lệ và náo nhiệt…

vậy mà, đợt dịch bệnh này gần như đã quật ngã nơi “phồn hoa” này. Trên các con phố ngày thường rất náo nhiệt, nay chỉ còn lèo tèo vài khách bộ hành tất tả xuôi ngược…

Cửa kín then cài…

những người con xa xứ cuối cùng cũng đã rời Saigon về lại chốn “chôn nhau cắt rốn” của mình tránh dịch bên người thân.

Ngày Chúa Nhật mà con hẻm vốn là khu chợ cóc này cũng vậy, lèo tèo vắng teo…

Không còn cảnh chợ tấp nập ồn ào, giờ đây tất cả chỉ còn là một màu xám ngoét… lèo tèo cả người bán và khách mua nhanh nhanh chóng chóng làm cho xong công việc mua bán của mình để về nhà; dù, cọng rau, miếng thịt, con cá dường như cũng không còn màu sắc tươi tắn sinh động vốn có của nó…, nhưng chẳng còn ai quan tâm tới chuyện này nữa…

Người ta cũng không còn dành nổi lấy vài phút tám chuyện với nhau như mọi khi nữa…

Ai cũng vội vã và hấp tấp…

… không phải vì bận bịu, mà vì không ai muốn ra đường hoặc ở ngoài lúc này cả… Họ sợ… họ coi nhà một nơi trú ẩn để an toàn, để được yên lòng…

Thậm chí, dù là trong bệnh dịch, có mắc hay không mắc, việc đầu tiên họ nghĩ tới là trở về nhà, trở về bên người thân; dẫu biết rằng việc đó có khi làm khổ chính người thân của mình… nhưng có lẽ cũng là bản năng tự nhiên rồi… người mình vốn “bầy đàn” mà…

Ấy vậy mà trong cái cảnh u ám xám xịt đó, bỗng nhiên xuất hiện gánh hàng hoa…

Từng bó hồng tươi roi rói được cẩn thận buộc trên khay gỗ đằng sau chiếc xe đạp cũ kỹ của chị hàng…

Một gánh hàng hoa thôi mà dường như phá vỡ cái hầm hập nắng đầu ngày, cái gay gắt căng thẳng mùa dịch với hương sắc tươi mát của cuộc sống…

Dẫu rằng không ai nói chuyện với ai cả, tất cả như những cái bóng mua mua bán bán rồi vội vã bỏ đi… nhưng, phần lớn bọn họ, cả kẻ bán lẫn mua đều ngoái nhìn gánh hàng hoa; những bông hồng tươi tắn rực rỡ được sắp xếp cẩn thận ngay ngắn trên khay gỗ buộc chắc chắn sau chiếc xe đạp cà tàng…

Chị gánh hàng có dáng vẻ khá đậm người, làn da nâu trong sáng, vô cùng hoạt bát và vui vẻ; quần áo tuy cũ nhưng được giữ gìn cẩn thận, dẫu có bạc màu thì vẫn sạch sẽ và phẳng phiu… tuy không giữ im lặng có lẽ vì cũng là lần đầu xuất hiện bán ở đây, chưa quen biết ai cả, nhưng qua ánh mắt có thể tưởng tượng ra nụ cười duyên dưới lớp khẩu trang của chị…

Nom sơ, ắt hẳn chị hàng phải là một người phụ nữ tốt bụng, vui vẻ và tràn đầy năng lượng, luôn lạc quan dấu có phải đối diện với cuộc sống khó khăn đến mấy…

Gánh hàng của chị không chỉ thu hút bởi hương sắc của những nụ hồng tươi rói mà nụ cười của chị tỏa nắng phần nào giảm đi những oi bức mùa dịch…

Rồi,

sau cái khắc ngỡ ngàng ấy, những người mua và bán – họ đều tạt lại bên gánh hồng của chị… có lẽ bị thu hút bởi sắc hoa và nụ cười tươi tắn của chị, sắc tươi tắn xuất hiện đột ngột đã phần nào xoa dịu những nội tâm lo lắng của bọn họ – một mặt phải cố gắng duy trì toan tính cuộc sống ngày thường, một mặt lo phòng ngừa dịch bệnh…

một sắc hồng ở thời điểm này, có lẽ, phải coi là rất… rất xa xỉ – vì vốn là thức trang điểm thêm cho cuộc sống, không nằm trong danh mục của nhu yếu phẩm hàng ngày của cuộc sống, nhất là trong những lúc này, nhưng,

hẳn không ai có thể ngờ rằng, nó, những nụ hồng đối nghịch với bối cảnh u ám, sợ hãi tới rợn người vậy đã mang lại sự dịu dàng, ấm áp tới vậy…

Ngẩn ngơ…

___

NPL

731 từ

Văn – 45/52: hãy là chính mình…

Trong cuộc sống quay cuồng vội vã này, chỉ may mắn cho những ai khi gặp khó khăn, bế tắc cố gắng vượt qua sự ngại ngần, hổ thẹn mà giãi bày được tình trạng của mình để cầu viện một sự sẻ chia, nâng đỡ…

Tiếc thay, chúng ta thường coi việc “không biết”, “không hiểu” lại là một sự hổ thẹn mà quên mất đi rằng mỗi chúng ta chỉ có thể giỏi ở một “góc” mà thôi… Có lẽ cũng vì vậy nên từ “chủ nghĩa anh hùng cá nhân” chúng ta dần chuyển sang “tôn thờ” sự hợp tác, làm việc nhóm (teamwork)…

Bản thân cuộc sống ẩn chứa đầy những bí ẩn mà cho tới nay, những nhà khoa học, những chuyên gia hay nói rộng ra là cộng đồng nghiên cứu vẫn hàng ngày miệt mài nghiên cứu để tìm ra lời giải đáp; và việc đó không chỉ mới được chú ý gần đây mà đã được bắt đầu kể từ khi loài người xuất hiện ý thức…

Như một ván bài đã chia, đầu tiên hãy học cách chơi cho tốt,

những gì mình không biết đâu phải là lỗi lầm lớn – trên thế gian liệu có được mấy ai biết được hết mọi việc; vậy nên mắc phạm sai lầm, hay trượt ngã sẽ không còn là vấn đề – ngay khi xảy ra nó đã là quá khứ và những lời đàm tiếu cũng vì thế cũng bùng lên vài khắc mà thôi… mà vấn đề chính là ở chỗ chính chúng ta liệu có dựng dậy được không sau những va vấp đó…

Ý nghĩa cuộc sống là gì luôn là câu hỏi mà chúng ta thường bỏ ngỏ mỗi khi ta tâm tư về những điều chưa rõ ràng hay mục đích sống của mình. Cuộc đời không hề dễ dàng, nhưng cũng chưa bao giờ phức tạp… Tất cả là do suy nghĩ của chúng ta mà nên.

Chúng ta sinh ra từ đâu và khi chết chúng ta sẽ đi đâu?

Chúng ta có đang sống cho giấc mơ của mình hay sống cho giấc mơ của người khác?

Chúng ta làm việc đó có được hay không?

Con người sống trên đời hay toan tính so đo đủ việc…

Cổ ngữ có nói: “Trăm sự do tâm khởi, nụ cười giải ngàn sầu”. Tâm tính tốt là người bạn tốt nhất trong cuộc đời, nó khiến người ta sống sung sướng, thoải mái và bình an, khỏe mạnh; nên nhất định phải để tâm được thanh thản; ít một chút giận giữ, nhiều một chút rảnh rang, “Thân vội nhưng tâm nhàn” là những điều không dễ dàng đạt được… Nếu,

Thân vội mà tâm cũng vội” thì tất sẽ sinh ra loạn…

Con người còn sống ngày nào thì ngày ấy chính là phúc khí. Đời người ngắn ngủi, không cần phải nuối tiếc những việc đã qua, không bận tâm đến quá khứ thì mới sống cuộc đời ý nghĩa và hạnh phúc được.

Mặt trời lặn, mặt trời lại mọc, buồn thì một ngày cũng trôi qua, vui thì một ngày cũng trôi qua cho nên đừng để tâm vào những chuyện quá vụn vặt, nhỏ nhoi…

Thừa nhận chính mình…

lên tiếng để được lắng nghe…

để được nâng đỡ kịp thời – một kẻ đang cô đơn và lạc loài cùng cực…

___

NPL

570 từ

Văn – 44/52: tiềm năng…

Nếu hy vọng sư tử không ăn thịt ta chỉ vì ta không ăn thịt nó thì quả thật ta đang mơ mộng hão huyền – thế giới này không được sắp xếp như vậy, nên cũng đừng hy vọng thế giới sẽ phải đối xử công bằng với ta chỉ vì ta đã cố thử công bằng với nó…

Mỗi cá nhân chúng ta đều đóng một vai trò quan trọng trong cái thế giới tưởng là to lớn mà thực ra rất nhỏ bé này; mỗi dấu ấn, mỗi một sự xuất hiện của chúng ta đều là một món quà đặc biệt mà chúng ta không nên đánh giá thấp. Chúng ta đều lo lắng và thường tự vấn liệu những người xung quanh sẽ nghĩ gì về mình và trở nên dễ tổn thương… cũng bởi vậy nên chúng ta thường có xu hướng đòi hỏi một sự “công bằng trong tâm tưởng” mà không ý thức được chính ảnh hưởng của mình ngược lên những người xung quanh bằng chính sự quan tâm, tình yêu và lòng tốt – đó là con đường dẫn lối nhanh nhất và thênh thang nhất… Cái cách mà thế giới này thiết lập công bằng khác với cách chúng ta hay nhìn nhận, nó đòi hỏi phải có sự nỗ lực chủ động, hơn cả, nó cần sự vận động trong mỗi “tiểu vũ trụ”…

Thay đổi cách mình đối xử với chính mình và người xung quanh, ta sẽ thay đổi cả thế giới…

Không có gì tệ và vắt kiệt sức lực bằng việc chỉ ngồi im “nâng lên đặt xuống” những lo sợ,  cân nhắc mà không có bất cứ hành động cụ thể nào cả – không dám “vắt kiệt” nỗ lực của bản thân để chính chúng ta có thể khám phá xác định đâu mới là giới hạn thực của khả năng và năng lực tiểm ẩn của chúng ta còn chưa được khai thác lớn tới thế nào…

Chỉ là một chút cố gắng, một chút đam mê… một chút mà thôi… nhưng,

người ta thường không dám cất bước thậm chí dừng lại ngay trước vạch đích chỉ vì những e ngại vu vơ kéo lại cái nhấc chân dù đơn giản và nhỏ bé…

Cái gì đã thực sự ngăn cản chúng ta?

Hối tiếc vì bỏ lỡ luôn đắt giá hơn sự xấu hổ từ thất bại mà không ai chắc chắn sẽ xảy ra – nếu không thực sự thử không ai trong chúng ta có thể chắc được điều gì…

Hãy nhớ về giấc mơ, niềm đam mê và những lý do thúc đẩy chúng ta quyết định… về những điều tốt đẹp chúng ta luôn có và mang theo: người thân, gia đình, bạn bè, một câu chuyện, một niềm vui nho nhỏ để chia sẻ, hay một nỗi buồn mang mác để tâm sự…

Cho đi nhiều hơn, “hết mình” hơn, nhưng hơn cả,

chúng ta cần có một niềm tin, sức mạnh của chúng ta nằm chính trong niềm tin đó, cho dù chúng ta có nhận ra hay không… Sức mạnh đó vẫn luôn lan tỏa…

Xấu hổ với người xung quanh vì thất bại chỉ là thời điểm, nhưng để xấu hổ với chính mình – hổ thẹn đó sẽ đi theo chúng ta tới cuối cuộc đời… cùng sự hối tiếc muộn màng…

Hãy tỏa sáng bằng tiềm năng, bằng niềm tin…

___

NPL

577 từ

Văn – 43/52: gánh hàng rong

Cô Lý luôn miệng cười nói trong khi đôi tay thoăn thoắt của cô vẫn không ngừng lại…

Trong dãy hàng rong bên cửa trường đại học luật này, xe của cô là đông khách nhất; khách hàng chủ yếu là sinh viên, khách vãng lai, đôi khi có cả giáo viên trong trường tranh thủ tới sớm mua đồ ăn sáng hoặc mua để dành ăn trưa…

Bánh của cô vừa ngon, đầy đặn mà nóng hôi hổi, từng miếng chả, từng quả trứng được cô cẩn thận căn lửa chiên vàng ruộm, khéo léo gắp vào trong bánh được cô lấy ra từ lò ủ vửa kịp… giòn, nóng mà không bị khô cứng… tính ra cũng đã 5 năm nay cô không hề tăng giá và cũng chỉ bán ở một nơi duy nhất – cửa ngôi trường đại học này mà thôi.

Cứ buổi trời còn tờ mờ sáng, cô lại đẩy xe ra, đứng bán cho tới khi thành phố lên đèn mới về – sau khi người sinh viên cuối cùng rời trường…

rồi cũng chỉ một mình cô lại đẩy xe lọc cọc về nhà…

Dựa vào lượng khách hàng sinh viên và giáo viên là chính nên cô chủ yếu bán theo mùa tựu trường, gần gũi sinh viên là chính; tính tình vui vẻ nên cô hay được các bạn sinh viên không chỉ mua bánh mà còn chia sẻ những câu chuyện không đầu không cuối, những vui buồn hàng ngày…

Chúng như một bầy chim vây quanh cô ríu rít ồn ào mà chẳng hề một chút khó chịu… nên tính ra cô lại là người biết nhiều nhất về cái đám sinh viên choai choai mới lớn đó: từ cái  cách chúng trốn học, nợ môn, lịch thi của chúng, cho tới cái cách chúng nó kết bạn… rồi hội hè…

Rồi đợt dịch liên tục, sinh viên phải nghỉ học không tới trường, cố níu kéo được thêm mấy ngày rồi cô cũng phải nghỉ không thể bán; những khách vãng lai quen vốn là dân văn phòng thỉnh thoảng chợt ghé rồi vôi vã mang đi cho kịp vào ca làm không đủ để cô mưu sinh, thêm nữa, để phòng chống dịch, người ta không cho cô đứng bán nữa…

Cô nghỉ bán,

cũng như những bạn hàng hàng ngày bán bên cạnh xe của cô, họ đều đã nghỉ…

một đoạn phố vốn ồn ào náo nhiệt nay đã trở nên vắng lặng và im lìm…

Mùa dịch, mọi hoạt động dần dần giảm, trên đường, từng bóng người lướt qua vội vã lầm lũi…

đường phố thiếu bóng “bầy chim” đã vốn vắng lặng nay còn hưu hắt buồn thảm hơn,

người khách vãng lai đã quen mua bánh của cô, khi qua góc phố vẫn thường đảo mắt tìm một bóng dáng thân quen…

Trống vắng…

___

NPL

483 từ

Văn – 41/52: Ông cụ bán bánh tiêu

Lần đầu tiên tôi gặp ông cụ khi gửi xe ở bãi xe của công ty.

Ông cụ tuy tuổi tác chưa hẳn là cao, chắc mới chỉ ngoài 60, nhưng nom già nua và tiều tụy trước tuổi. Dáng ông khá đậm và sẽ là cao người nếu như đứng thẳng lưng nhưng đập vào mắt là một vẻ thô ráp tiều tụy khổ sở từ cái lưng còng gập xuống tới làn da cháy nắng và nhăn nheo xám xịt không định dạng được màu sắc mà không hẳn do tuổi tác. Ông đi lại nom khá khó khăn, lắc qua lắc lại cùng một cái đầu quá khổ, mái tóc nham nhở bạc, đôi mắt cụp và đục mờ, đôi môi dày xám ngoét thể hiện sự thiếu chất và một con tim đã quá mệt mỏi… Nhưng mẹt bánh Tiêu của ông có gì đó trái ngược dù rằng mẹt bánh luôn dính với ông như một phần cơ thể, mà có lẽ cũng do được ông chăm chút từng ly từng tý một mà nó khác ông – nó sáng bóng, trau chuốt và thơm tho, nóng hổi…

Trải qua chiến tranh như hầu hết thanh niên ở thời của ông, và cũng như bao người lính cầm súng bình thường khác, sau cuộc chiến, ông quay về với mưu sinh của cuộc sống. Ngoài nặn bánh Tiêu, có lẽ ông cũng không biết làm gì khác để kiếm sống cả, cái nghề này ông học được từ bố của ông thuở còn nhỏ, bố của ông cũng học lại từ ông của ông… cứ thế, cái việc nặn bánh Tiêu này đã gắn liền và trở thành nghề của gia đình dòng họ từ tận cái thời họ di cư từ Tiều Châu sang Việt Nam và định cư ở thành Gia Định xưa…

Quay lại với nghề tổ để lại, ông làm bánh để mưu sinh; không họ hàng thân thích, giờ đây, ông chỉ làm bạn với mẹt bánh Tiêu mà thôi, cũng vì thế ông không có khả năng mở một quầy bánh hay làm lớn hơn để giao sỉ lại hàng quán các nơi; mà chỉ có thể hàng đêm bên chảo gang nặn ít bánh bán đủ bán vào buổi sớm hôm sau trong một căn nhà nhỏ xíu, lụp xụp, tồi tàn, tăm tối, tận cùng trong một con hẻm cụt ở cuối con phố nhỏ quận 5 nơi quây quần những người Hoa Kiều lao động nghèo sinh sống… Và cũng vì vậy, mẹt bánh được ông nâng niu cẩn thận – nó là phương tiện sống duy nhất của ông…

Không biết ông đi ngủ lúc nào, thức dậy lúc nào, nhưng dù trời nắng hay mưa, công việc của ông là lê gót cùng mẹt bánh từ sáng sớm tới trưa vào một giờ cố định để mong kiếm được cân  gạo lót lòng qua ngày – là lê gót, không phải vì ốm mệt hay do già yếu, mà vì chân ông không còn được lành lặn nên việc di chuyển của ông cụ không mấy dễ dàng; trong một vụ nổ bom, tuy giữ được tính mạng nhưng tiếng nổ và hơi bom đã gây điếc một bên tai, có thể, vết thương ở chân cũng vì lý do này mà có chăng? Ông cụ chẳng nhắc tới bao giờ…

Tuy là bán thức bánh đơn giản nhưng từng chiếc bánh Tiêu được ông nâng niu chăm chút chẳng khác gì “đứa con rứt ruột đẻ ra” – ông không cầm bánh trực tiếp như những người ta mà bằng đôi tay run rẩy của mình cẩn thận lột ngược cái túi nilon trắng bóc sạch tinh nâng từng cái bánh nhẹ nhàng để vào chiếc túi nilon khác cho khách, xong lại dùng để bọc thêm một lớp ngoài cho cẩn thận trước khi đưa cho khách, dẫu biết rằng mỗi khách hàng ông sẽ bỏ uổng một cái túi sạch; nhưng với ông, có thể đó còn là tình cảm, sự biết ơn dành cho khách hàng và sự nâng niu bảo vệ những chiếc bánh nhỏ – những “đứa con tinh thần”; chỉ vài đồng thôi nhưng trong mắt một người làm phân tích như tôi thì nó chiếm không ít chi phí trong giá thành của ông cụ…

Hàng ngày, ông cụ vẫn thường bán ở gần đại học luật HCMC, cạnh một trường trung học cách đó không xa nơi có nhiều học sinh sinh viên qua lại; mẹt bánh vốn đã ngon lại thêm tính cách hiền hòa của ông cụ nên thường hết nhanh hơn một chút… Âu cũng là trời thương ông cụ, để cho ông bán nhanh hết để còn kịp về đong cân gạo dù cho mặt trời vẫn “tưới” lên lưng ông một lớp mồ hôi lấm tấm ướt cả manh áo bảo hộ dày cũ kỹ, dưới bàn chân xỏ trong đôi dép mòn quẹt, khúc đường nhựa chang chang không một bóng cây vẫn châm chích lên hơi nóng hầm hập, bụi bốc mờ mờ…

Hàng ngày trên mọi nẻo đường, vẫn là một mẹt bánh cùng dáng người bước thấp bước cao liêu xiêu trong nắng sớm…

Mẹt bánh thơm tho nóng nổi…

___

NPL

879 từ

Văn – 39/52: hạnh phúc

Nếu chỉ cần gào lên là đủ, vậy con lừa sẽ thống trị cả thế giới…

Tâm trạng chỉ cần là tiêu cực dù ít hay nhiều, cứ tích tụ lâu dài  sẽ dần hủy hoại bản thân chúng ta; như một nhà thơ đã nói: “một người yêu sai người, cũng giống như việc đầu thai nhầm” vậy nên, cho dù khí chất hình tượng có tốt đến mấycũng sẽ bị tâm trạng tiêu cực bào mòn phá hủy…

Dù là một người được trang bị sách vở đầy một bụng, nền tảng giáo dục dày như thành  quách và đạo đức vững như bàn thạch thì những trang bị đó cũng chẳng mấy tác dụng; hình ảnh kết quả vẫn là một kẻ khổ sở đáng thương, hoặc có bộ dạng mặt mũi đáng ghét, tựu chung lại,

không thể trở nên đáng yêu được…

Người xưa vẫn cho rằng: ”hạnh phúc tới từ việc cho đi”; nhưng trên thực tế, phần lớn những ai vì cảm xúc mà trao tặng [cho đi] không mong báo đáp, đại đa số đều thỏa mãn toại nguyện khi đúng là không có bất cứ sự báo đáp hay phản hồi nào… tất nhiên, ở đây không mong có ý đả kích quyết định “cho đi đầy hào phóng” đó mà chỉ đơn giản là dưới lăng kính đời trần trụi, cuộc sống không hề đơn giản và dễ dàng như vậy, vì rốt cuộc,

ẩn sâu trong thâm tâm, cái chúng ta đều mong mỏi lại chính là phát triển mối quan hệ đó…

Tâm trạng không tốt hay tiêu cực không phải chỉ từ những nguyên nhân “bạo hành” “nóng” hoặc “lạnh” hay mất kiểm soát, nó đến từ việc phải theo đuổi một cái bóng – những người vốn không có cảm xúc nhưng lại an nhiên hưởng thụ sự cho đi từ chúng ta, và tệ hơn, coi đó là sự đương nhiên; chúng ta mãi mãi không thể đáp ứng đủ cho họ. Hơn nữa, chúng ta sẽ nhanh chóng nhận thấy vẻ xem thường từ họ: khi họ cần, chúng ta phải làm trâu làm ngựa, khi chúng ta cần họ thì bị coi là “được nước lấn tới” vậy. Mà cũng chẳng nên lo lắng đến việc bị chụp mũ “ích kỷ” này nọ, bị người ta nói rằng “vẫn là yêu bản thân nhất”, vì nếu cố giải thích cũng chẳng ai nghe, càng làm cho tâm trạng tiêu cực hủy hoại ta nhanh hơn…

Nên,

nếu không giữ được sự an nhiên và tôn nghiêm của bản thân, không những họ không yêu ta mà chính chúng ta đang coi thường bản thân mình.

Nói một cách đơn giản, đừng để tâm trạng tiêu cực khiến chúng ta tuyệt vọng, nó cũng giống như việc tẩy não, dần dần ăn mòn lòng tự tôn, cái tôi và khiến chúng ta rơi vào một thảm cảnh dằn vặt của kẻ thua bạc; tiền đặt cửa ngày càng lớn, mà ta lại càng không nỡ thu về… hay cũng như khi chúng ta chứng kiến kẻ ăn mày nhưng không phải vì mục đích mưu sinh mà vì để làm giàu…

Một nhà văn Trung Quốc từng nói: “Đầu óc quay cuồng, thề non hẹn biển gì gì đó nếu không có được sự động viên khích lệ sẽ đều biến mất, ai có thể yêu miễn phí một ai đó cả đời chứ?

Bạn có thể yêu cả đại dương nhưng không thể nhảy xuống đó…

Hạnh phúc là gì… nếu không phải là sự thấu hiểu chân thành mà tràn đầy hài hước vui vẻ qua lại…

___

NPL

614 từ

Văn – 40/52: Tesla… và AI

Lâu không “trà chanh chém gió” cùng nhau, lại là dân làm tài chính, ham thích công nghệ, dần câu chuyện cũng lái về sự kiện chiếc xe Tesla mới được nhập về Việt Nam trực tiếp từ Mỹ quốc xa xôi…

cậu bạn tôi, một trong những người đầu tiên có “diễm phúc” ngồi lên chiếc xe đó để lái thử… bản thân lại là người thích xe và sở hữu những “con xe” cũng “khá bảnh”… háo hức, hăm hở…

Kể rằng:

Cảm nhận đầu tiên chính là nét đơn giản trong thiết kế, nhà sản xuất cố gắng để hướng tới sự thân thiện và tính giản đơn đối với người dùng – theo kiểu “Steve Job”, trang bị hiện đại kiểu phi thuyền không gian cùng với chế độ hỗ trợ điều khiển tự lái bằng công nghệ AI (trí tuệ nhân tạo) thông minh… Nhưng có điều, khi lái trong không gian bối cảnh giao thông tại Việt Nam thì dường như đem lại kết quả hơi khác biệt so với những điều kiện vận hành tại những nước khác;

cậu bạn kể đã phải khá vất vả khi không thể mở được cửa từ các nút điều khiển từ bên trong, phải đợi mở cơ học từ bên ngoài hay những cảnh báo khác thường có thể khả năng do thời tiết nóng ẩm và bụi đã gây ra sai lệch; hay

như khi đi trên đường Việt Nam, AI của Elon Musk đã không thể đưa ra phương án xử lý trong bối cảnh giao thông đan xen quá phức tạp để rồi phải trả lại quyền điều khiển lại cho người lái xe sau một hồi vất vả tới mức phải dừng lại một chỗ để tìm cách tránh né xe máy và xe đạp đang chạy xung quanh…

Tuy rằng AI là xu hướng thời đại làm thay cho con người nhiều việc, nhưng cũng không vì thế có thể tách ra khỏi môi trường xã hội hay lịch sử phát triển; có lẽ đâu đó còn phải đặt trong bối cảnh hiện thực với nền tảng giáo dục, và các vấn đề về hành vi và đạo đức cộng đồng; và vì có lẽ cả do thời tiết nữa. Như trong nhật ký của đại úy hải quân Leopold Pallu – người trực tiếp tham gia viễn chinh 1861 đã chia sẻ, để rồi Paul Giran đã tập hợp lại thành mô tả khái quát mà cho tới nay có lẽ vẫn còn chính xác…

Paul Giran – một quan chức cai trị thuộc địa đã viết về người An Nam: “Điều làm chủng tộc An Nam khác với chủng tộc Hán Hoa là sự lực lưỡng. Sự kém về mặt thể chất ở người An Nam, không nghi ngờ gì, là kết quả do tác động kéo dài của kiểu khí hậu Đông Dương… phải tính một chút đến sự phát triển của hệ thần kinh ở người An Nam, về việc họ thiếu vắng cảm giác, và do đó, dửng dưng với đau đớn và lao lực….” hay “ứng với người “hòa bình, cần cù, tiết kiệm, thông minh, cẩn thận, không bỏ qua cơ hội, giỏi bắt chước, bảo thủ, nhưng không có sáng kiến. Gắn bó với quê cha đất tổ, tầm nhìn ngắn, nhu cầu đơn điệu, đầu óc thường ngày dễ nổi loạn. Dễ bị dẫn dắt, dễ yêu thương cả người cai trị mình, thiếu ý chí nghị lực, được phú cho đầu óc dễ chăn dắt, tinh thần “bầy đàn”…Tóm lại, tính dửng dưng, bình thản, vô cảm, tàn ác lạnh lùng và vô thức, thiếu trí tưởng tượng, trí tuệ trung bình là tổng hòa làm nên tâm hồn của chủng người da vàng…

Tại “Ngày hội Trí tuệ nhân tạo”, Phó Thủ tướng Chính phủ Vũ Đức Đam khẳng định: Bản chất của AI là phát triển một xã hội an toàn, văn minh. Những dự án đang ứng dụng như thành phố thông minh, hỗ trợ di chuyển, kiểm soát an ninh, bảo mật thông tin đều phục vụ một đất nước hùng cường.

Để cho một chiêc Tesla có thể chạy ổn định trên đường không có nhiều “ổ gà”, “sống trâu”, điều cần không chỉ là vấn đề của công nghệ mà còn là của hệ sinh thái mà cốt lõi vẫn phải là phát triển con người…

___

NPL

739 từ   

Văn – 40/52: đừng… “nhỏ nhen”

Phần lớn các vấn đề của chúng ta đều có thể giải quyết khi có đủ thời gian để suy nghĩ thấu đáo, nhưng vấn đề chính là ở chỗ chúng ta thường dành quá nhiều thời gian để nghĩ, chúng ta có xu hướng xem xét các vấn đề đó trong lăng kính của “vùng an toàn” của chính mình… Mọi vấn đề đều ở chỗ “cân bằng”…

khi chúng ta càng tập trung vào bản thân vấn đề chúng ta càng khiến chính mình xa rời câu trả lời đang tìm kiếm…

Để nhìn nhận thấu đáo về các vấn đề, hay, về chính bản thân mình trong một bối cảnh quy về tiếp cận giá trị, việc chúng ta nhìn nhận giá trị đích thực và giữ chính mình luôn được lạc quan chính là tác nhân sẽ giúp chúng ta tìm được sức mạnh và giá trị của cuộc sống, thêm vào đó chính là kỳ vọng và gặp hái được những gì tốt nhất; thế nên, vấn đề cần được nhìn nhận một cách cởi mở, khách quan độc lập với bản thể của chúng ta – tách ra khỏi “vùng an toàn” của mỗi cá nhân…

Một cách nào đó, khi chúng ta náu mình trong “vùng an toàn”, chúng ta đã tự “coi thường” chính bản thân mình; vào chính khoảnh khắc đó chúng ta đã bước một bước thụt lùi và lún sâu vào trong vòng bi quan và cuộc sống trở nên không còn giá trị trân quý… Điều này cũng “giống như một người vì sợ gãy chân mà không dám đứng lên bước đi, mà không bước đi chẳng khác nào chân đã bị gãy…

Thế nên đừng “rụt cổ” vào trong cái lớp vỏ của “vùng an toàn”, đừng tự đè nén sức mạnh nội tại của tinh thần, chúng ta cần phải vùng dậy, can đảm bước ra ánh sáng, cởi mở chính mình để đi tim chân giá trị của mình – đó là sự vĩ đại. Khi chúng ta tiếp tục chơi trò “nhỏ nhen” trong “vùng an toàn”, cả thế giới sẽ tiếp tục nghiễm nhiên coi những biểu hiện bên ngoài đó là bản chất “nhỏ nhen”, và khi cứ giấu mình trong vùng an toàn, chúng ta một cách vô thức đã giới hạn bản thân trong không gian của quá khứ và ở đó “liếm láp” những nỗi đau của sự tiếc nuối… và,

chúng ta luôn ở sau “cái bóng” của chính mình…

Phải dấn thân,

bước vào vùng đất mới chấp nhận rủi ro có thể có, sáng tạo là con đường duy nhất nâng mọi thứ lên một tầm cao mới;

hãy biến những ý tưởng đó thành hành động nhất quán;

hãy phát triển tài năng và kỹ năng của chúng ta, và

quan trọng hơn cả là sự tin tưởng vào bản thân mình một cách trọn vẹn. Sức mạnh sẽ không thể sinh ra khi chưa từng qua những trải nghiệm đau đớn – luyện tập của sức mạnh tinh thần cũng chẳng khác mấy so với sức mạnh của cơ bắp…Nên,

câu trả lời sẽ chỉ xuất hiện khi chúng ta cởi mở vì chúng luôn ở đó và chỉ lóe lên khi chúng ta không tự bó hẹp vào chính vấn đề đó…

Nghĩ cho bản thân, bản lĩnh dám hân thưởng bản thân cũng chỉ là một hiện tượng nhìn nhận sự việc thông qua lăng kính của những trải nghiệm từ nỗi đau nội tại và cái tôi bản ngã mà thôi…

Hãy rộng lượng, bớt nhỏ nhen…

___

NPL

604 từ

Văn – 38/52: hạt thóc… cuối

Cả cánh đồng chỉ còn trơ lại những gốc rạ…

Mặt đất khô khốc nứt nẻ…

Những tia nắng đầu tiên đã làm nó bừng tỉnh… trong ký ức chỉ còn tồn tại hình ảnh cuối cùng về con quái vật có cái miệng ngoác rộng cuốn trôi mọi thứ trên đường đi của nó; mẹ lúa và anh em chúng nó, hạt to hạt nhỏ đều bị rơi vào cái “hố đen” đó…

Nhờ phép lạ nào đó mà cái “hố đen” đó đã bỏ sót nó…

Từ kẽ nứt, nó nín thở, he hé mắt quan sát xung quanh…

Im lặng – xung quanh chỉ một sự im lặng tới rợn người; không còn một cơn gió thổi, không còn tiếng nói chuyện rì rầm giữa các gia đình lúa qua từng thửa từng thửa trài dài qua một vùng cánh đồng lớn vui đùa với từng cơn gió; không gian chỉ còn lại cái nắng gay gắt, nực nội không tưởng…

Thử cựa mình lách nhẹ khỏi cái áo vỏ trấu…

Một hơi nóng hầm hập phả thẳng vào mặt… rụt lại vào trong vỏ trấu, nó hoảng sợ…

Nó chưa sẵn sàng đối mặt với thế gian thực tế… Ẩn giấu trong lớp vỏ trấu xù xì – cái lớp áo nó hằng lớn tiếng chê bai và mong muốn thay bỏ bằng manh áo mạ xanh trong mong manh run rẩy vui đùa trong từng cơn gió như các anh các chị họ hàng của nó… giờ thì nó lại thầm thấy may mắn khi được bảo vệ trong lớp áo trấu dày cứng cục mịch này…

Hồi tưởng lại câu chuyện lúc trước mẹ lúa thường hay kể cho nó và các anh chị em nó nghe về cuộc sống; cảnh tượng khi nó chào đời cùng các anh chị em nó, kể về niềm vui từ những cơn gió mát rượi, về mặt đất mềm mại ngọt ngào hàng ngày vẫn cần mẫn nuôi dưỡng mẹ lúa cùng chúng nó, về những giọt sương sớm mát lạnh óng ánh phản chiếu những tia nắng ban mai dịu dàng…

Run rẩy thò một chân rễ ra khỏi vỏ trấu, sau một hồi tự chấn tĩnh, nó muốn thử xem bên ngoài cái nóng hầm hập bức bối đó, thế gian còn những gì khác, liệu có giống với những câu chuyện mà mẹ lúa từng kể cho chúng…

Mặt đất lạnh cứng ráp và khô khốc… không còn là màu nâu sẫm thấm đẫm phù sa mềm mại nữa mà chỉ còn một màu trắng đục; đây đó bụi đục đục bốc lên mờ mờ qua từng cơn gió…

Đôi chân rễ yếu mềm oặt không bước được trên nền đất cứng, dù đã thử mọi cách cũng như dùng mọi năng lượng có trong hạt mầm, nó vẫn không thể chạm sâu vào lớp đất khô khốc bạc trắng… Nó mềm oặt, không thể nâng nổi cơ thể của nó lên được…

Vật vã hồi lâu, nó trở nên khát cháy… một cảm giác bản năng mới bỗng xuất hiện; trước kia, khi chỉ cần, mẹ lúa đã bơm cho nó từng dòng nhựa mát lạnh… thỏa mãn cơn khát; giờ đây, nó thử cụ cựa ấn sâu hơn vào lớp đất phía dưới tìm kiểm hơi ẩm để tìm nước…

Vô vọng, nó chỉ tìm thấy cái khô nóng và vị [mặn] chát – cái vị mà khiến nó thấy khô và khát hơn, cũng là cái cảm giác mà mấy tháng trước nó thấy mẹ lúa của nó đã phải chịu đựng trong khi vẫn không ngừng bơm từng dòng sữa nhựa nuôi anh em chúng…

Nó đâu biết rằng cuộc sống vốn đã sắp đặt từ trước…

những nỗ lực và những che chở trưởng dưỡng anh em chúng; để rồi, ngày sinh hạ ra chúng cũng chính là ngày cuối cùng của mẹ lúa sau khi đã bòn rút hết sức lực của mình sang cho anh em nó…

Giờ đây, không xa, bên cạnh mẹ lúa giờ chỉ còn lại thân rơm khô quắt vàng ệch, bất động… Nó dần cảm được rằng nó sẽ phải tiếp tục cố gắng như mẹ nó đã từng…

Ánh sáng trở nên lung linh dịu dàng tỏa quanh hình ảnh mẹ lúa phủ lên cơ thể nó vỗ về đưa nó vào giấc ngủ…

Nó thiếp dần vào giấc ngủ…

___

NPL

736 từ

Văn – 37/52: ghen tị

Ghen là “khi khó chịu, bực dọc với người được hưởng cái gì đó (thường là về tinh thần, tình cảm) hơn mình, có được cái mình muốn mà không có, hay vì biết hoặc ngờ sự thiếu chung thuỷ của vợ, chồng hay người yêu…” nên, giờ thiên hạ cũng kỳ lạ lắm,

khi không, Mỹ quốc luôn là thiên đường, bầu trời ước mơ của phần lớn người dân châu Á – những người hằng mơ đổi đời khi tới Mỹ; ấy vậy mà giờ đây, người Mỹ gốc Á lại đang “ghen tị” với cuộc sống nơi quê nhà, với lý do châu Á đang trở nên an toàn hơn trong cơn lốc đại dịch…

Đó cũng là cảm xúc chung của nhiều người Mỹ gốc Á khi chứng kiến các thành viên trong gia đình và bạn bè của họ ở nơi quê nhà, như: Đài Loan, Hàn Quốc, Mông Cổ, Thái Lan, Campuchia và Việt Nam –  những nơi mà việc đeo khẩu trang được thực hiện rộng rãi và sự lãnh đạo của chính phủ gồm hình thức cách ly bắt buộc và hỗ trợ tiền mặt khẩn cấp cho người dân, đã giúp giữ tỷ lệ lây nhiễm bệnh dịch tại những nước này cực kỳ thấp – họ đã từng lên án, từng coi đó là biểu hiện của sự kìm kẹp và mất tự do cá nhân…

Sze – chủ của một nhà hàng, người đã quyên góp được gần 150.000 USD để cung cấp 15.000 suất ăn cho các bệnh viện và nhà tạm trú trong những ngày đen tối nhất của đại dịch ở New York, cho biết, gia đình anh ở Đài Loan cảm thấy “lo ngại, nhưng không ngạc nhiên” trước phản ứng của nước Mỹ đối với dịch Covid-19, “Cái giá của tự do nhận thức dường như tăng theo cấp số nhân với các đại dịch“. Anh cho biết anh cảm thấy ghen tị khi chứng kiến cảnh bố mẹ, ông bà và bạn bè của mình ở Đài Loan, nơi có chưa đến 1.000 ca lây nhiễm trong tổng số dân hơn 23 triệu người, tận hưởng cuộc sống bình thường của họ trong khi nước Mỹ phải đối mặt với lệnh phong tỏa. Tương tự, khi Carla Doan, cư dân Las Vegas, nhìn thấy hình ảnh gia đình cô ở Việt Nam sống có thể đi ra ngoài khiến cô khao khát được sống một cuộc sống bình thường tại Mỹ. Theo các chuyên gia y tế công cộng, người dân Việt Nam cảm thấy có trách nhiệm chung đối với việc phòng dịch Covid-19 và ủng hộ tích cực các hành động dập dịch nhanh chóng của chính phủ. Mặc dù chung biên giới với Trung Quốc và dân số 96 triệu người, nhưng Việt Nam đã ghi nhận chưa đến 2.000 trường hợp nhiễm bệnh và hơn 30 trường hợp tử vong trong đại dịch. Du khách và những người có thể tiếp xúc với virus đã được đưa đến các trung tâm cách ly miễn phí trong 2 tuần và chính phủ liên lạc thường xuyên với người dân thông qua việc gửi các tin nhắn đến điện thoại hướng dẫn người dân cách bảo vệ bản thân tốt nhất.

Một số người Mỹ gốc Á biết rằng các nước châu Á theo chủ nghĩa tập thể sẽ chống dịch Covid hiệu quả hơn và mở cửa trở lại nền kinh tế nhanh hơn Mỹ vì ở nơi đó, người ta đề cao những nhu cầu của cộng đồng.

Cuộc sống liệu có thể tốt hơn khi bắt đầu với một “liều” FOMO hay sợ bị bỏ lỡ – là một chứng lo âu xã hội xuất phát từ niềm tin rằng những người khác có thể đang vui vẻ trong khi người đó không có mặt. Đây là cảm xúc đặc trưng của mong muốn duy trì kết nối liên tục với những gì người khác đang làm.

Đôi khi cái hiểu về sự tự do cần phải được định nghĩa lại, cũng như chỉ vì một từ thay đổi mà nước Mỹ có tới hai bản tuyên ngôn độc lập…

Phân cực…

___

NPL

699 từ

Văn – 37/52: muốn… chết

Lần đầu tiên nghĩ tới cái chết khi còn nhỏ lắm – có thể nói là còn chưa biết đời là gì; lúc ấy nó còn đang học trung cấp III, tức là đã 10 năm kể từ khi nó bước chân vào ngôi trường nghệ thuật quen thuộc đó…

Khi ấy nó đang ngồi đung đưa trên bậu cửa sổ tầng 5 chờ điểm thi của môn cuối cùng với sự háo hức toàn thành 15 môn chỉ toàn điểm 10 – kiểu “ù bạch thủ” như chúng bạn nó vẫn đánh chắn; tất nhiên, trừ môn thể dục – cái môn quá sức với cơ thể ục ịch đồ sộ nhưng yếu ớt của nó khi đó…

Thi cử với nó vô tình là những cuộc đua ngầm của nó với bốn chúng nó – những đứa lớn chơi thân nhau, lớn lên cùng nhau, chia sẻ với nhau cả một thời niên thiếu; cho dù sau này mỗi đứa một phương, một nghề nhưng chúng nó ĐTN, TTM, NVA… vẫn rất gần gũi với nhau. Thi cử chỉ là bữa tiệc thể hiện của tụi chúng nó… những đứa vốn đã quen với việc không còn quan tâm tới điểm số nữa… đôi khi thi chỉ là cho xong để tiếp tục cuộc chơi đang còn dang dở…

Và cứ như vậy,

chúng nó lớn lên trong kỳ vọng tột độ của các bậc cha mẹ, tương lai của chúng như đã được định trước… Bởi vậy, chúng nó khi ấy, tràn đầy tự tin và hơi chút thái quá thành ra có phần ngạo mạn… Sau này nhìn lại, quả thật cuộc sống những năm đầu đời chịu không ít ảnh hưởng…

9.5 điểm.

nó hụt hẫng…

kiểu chờ “ù” “tám đỏ hai lèo” mà bài về “cửa dưới”, nhìn họ “bốc nọc ù xuông” mà tức tới ói máu vậy…

Nó điên muốn chết…

không biết khi rơi từ độ cao này thì kết quả không rõ thế nào nhỉ?

không biết với độ cao này thì có cảm thấy đau không?

không biết là chết hẳn hay gãy xương mà nằm một chỗ, vì đơn giản là mắc vào cây phượng hay dây điện lòng thòng phía dưới?

Nó bối rối phân vân…

Rồi,

nó với bản tính nhút nhát vốn có, lại sợ đau; nhận ra có gì đó không đúng và không đáng, cuối cùng, đó cũng chỉ là một “cuộc chơi” mà thôi. Cuộc chơi đó còn tiếp tục kéo dài thêm trong tương lai những 5 năm nữa… nên, chẳng có gì phải tiếc một lần “sảy chân”… 

Nó sợ…

Nó tụt xuống.

Trong thâm tâm, nó đã tự nhận ra đời là để cố gắng…

Ngay kể cả sau này, khi trải nghiệm cận tử, nó vẫn nỗ lực vùng lên đấu tranh bằng mọi giá, dùng mọi lý trí với những mong mỏi tôi luyện tinh thần, sức chịu đựng và, đôi khi chỉ là…

… để được buông xả chủ động…

___

NPL

499 từ

Văn – 35/52: hy sinh

Tôi là con một…

trong một gia đình có truyền thống dạy học; tuy gia cảnh không phải giàu có nhưng ở cái thời đó, như vậy cũng đã là đủ ăn, khá hơn rất nhiều người rồi… hơn cả, bà tôi và cha tôi dạy cái môn mà được xã hội thời đó khá coi trọng. Hằn sâu trong ký ức tuổi thơ của tôi là hình ảnh dạy học chăm chỉ miệt mài của cha và bà nội tôi…

Tuy bà dạy ở tầng 3 trong căn phòng khách chung của đại gia đình, cha tôi dạy ở tầng 2 trong một căn phòng nhỏ nhưng hình ảnh chăm chỉ, đầy kiên nhẫn và kỷ luật của họ không bao giờ có thể xóa nhòa trong ký ức của tôi. Ngay cả trong ngày lễ và chủ nhật, cha vẫn miệt mài làm việc, ông dạy từ sáng tới tối… Ông luôn dành cho học trò những sự tận tụy nhất… Cuộc đời của bà nội tôi, của cha tôi đã tiếp nối lặp lại giống hệt nhau…

Trong những năm thơ ấu và càng về sau này khi đã có gia đình và con cái, tôi chợt nhận ra rằng cha tôi – ông đã hy sinh cả cuộc đời cho gia đình mình như thế nào… Nhưng, vào thời đó, không phải ai cũng có thể hiểu được cha tôi, phần vì do khoảng cách tuổi tác, cùng với những đòi hỏi của tuổi trẻ, phần vì những thú vui cám dỗ… Giá trị sống không phải chỉ nằm ở cuộc sống vật chất mà giá trị cuộc sống nằm ở cách mỗi con người ứng xử với chính cuộc sống riêng của họ và cuộc sống gia đình chung như thế nào…

Nên,

cùng với thành viên khác trong gia đình, tôi đã hình thành một thói… quen với sự hy sinh thầm lặng của cha – coi đó là một sự đương nhiên, không thấy rằng những đòi hỏi và ham vui của bản thân và tuổi trẻ là ích kỷ;

tôi coi sự hy sinh đó của cha là tất nhiên, là một phần tất yếu phải có… Đôi khi, vào hùa với người khác, không còn coi trọng công việc dạy học của cha cũng như mọi công việc ngành nghề khác – trong khi nghề khác gần như chỉ trong buổi hành chính, còn cha tôi, ông làm việc cả ở trường và ở nhà với những mong muốn mang lại những điều kiện tốt hơn cho gia đình, mà coi là buồn tẻ, đòi hỏi cha phải đồng thời có nhiều thời gian hơn dành cho các hoạt động xã hội vui chơi khác.

Thế nên,

sau này, khi chỉ còn 2 cha con, tôi chỉ làm được mỗi một việc để đáp lại sự hy sinh đó, chính là cố gắng học; học thật tốt để cha không cảm thấy buồn phiền hay thất vọng…, có lẽ, đó là việc duy nhất tôi đã không thất bại… Nhưng, đạt được việc này cũng nhờ một giao kèo với cha tôi: “nếu con học đủ giỏi để sau này có người làm hộ con những việc nhà thì bố sẽ làm thay con, nếu thấy không đủ giỏi thì phải tự cầm chổi lên quét nhà đi…”

Tất nhiên, tôi chọn học giỏi vì được lười và tôi đã làm được…

Nhiều năm sau này,

ngay cả khi cận kề cái chết, một minh, khi tự phải đứng trên đôi chân của mình, tôi đã hiểu cái giá tôi phải trả cho việc thiếu quan tâm chăm lo cho cha mình để chạy theo những cái sở thích viển vông của tuổi trẻ thì đắt đến thế nào…

tôi đã không còn được bên cha nữa, không còn nghe những tiếng thở dài của ông trước mỗi cơn ương bướng của tôi….

Cha tôi, ông là người thầy duy nhất đã dạy cho tôi bài học cuối cùng về giá trị cuộc sống và sự hy sinh… 

Cuối cùng, tôi đã hiểu…

___

NPL

679 từ

Văn – 34/52: tối giản

Tối giản…

Tôi vốn chưa bao giờ nghĩ về nó cho tới khi đọc tác phẩm “Nghệ thuật tối giản” của tác giả Dominique Loreau, thực ra đó là quyển sách tôi mua tặng vợ, nhưng tôi lại trở thành độc giả say mê khi vô tình giở trang đầu tiên…

Từ thời còn đi học, năm 14 tuổi tôi đã bắt đầu đi làm – tôi kiếm tiền từ những việc phù hợp như đi dạy, dịch báo; thỉnh thoảng lại còn đi đánh quán, nên không cảm thấy nặng nề về tiền nong vì kiếm cũng không tệ vào thời đó; phần vì ít tuổi không quan tâm, phần vì không có nhu cầu gì ngoài café và ít sách vở nên thường đưa bố hết; trong thâm tâm, tôi cũng hiểu là kiếm tiền không dễ, nhưng quan trọng hơn cả, tôi cũng chẳng thấy phiền về việc đó; tôi chẳng có nhu cầu gì thực sự, không vì lý do gì cả…

Hồi đó, ở nhà bố con tôi chẳng có “tài sản” gì đáng kể: một cái TV cũ nhỏ đen trắng, một cái đầu CD Walkman cũ rỉ, hai cái xe đạp, 3 cái ghế, 1 cái bàn cũ… chúng tôi còn không có cả giường – nằm đệm vì cả hai bố con đều ghét nằm giường… Mẹ tôi trong một dịp khi ra thăm tôi cũng cảm thấy “xót xa” vì “cảnh bần hàn, thiếu thốn” của chúng tôi… nhưng tôi lại chẳng thấy vậy, đơn giản vì

không mấy ai hiểu được những thời khắc mà tôi yêu thương và mong chờ nhất chính là cuối mỗi tuần, bố con tôi dành thời gian cùng nhau đi café, đi xem triển lãm tranh, hay đi xem phim… hoặc thích nhất là được bố đưa đi chơi Nintendo ở các quán game, nơi ông sẵn sàng kiên nhẫn đứng xem và đợi tôi vô tư chơi hàng tiếng đồng hồ…

cũng bởi vậy, cho dù cái giá có cao bao nhiêu chăng nữa, thì tôi không bao giờ nhận dạy hay làm bất cứ việc gì vào cuối tuần… Cuối tuần là của riêng hai bố con tôi…

Cái “tài sản” chiếm nhiều không gian nhất trong nhà là… sách, và chỉ là sách mà thôi… có thể nói, chưa bao giờ bố con tôi đắn đo trước cám dỗ của một quyển sách hay… cho dù nó chính là nguyên nhân gây ra cho chúng tôi cơ man nào phiên toái mỗi khi dọn và chuyển nhà…

Cho tới tận nhiều năm sau này, khi tôi đã già, tôi vẫn không thể thay đổi nếp sống đó; vẫn như thời còn đi học, tôi vẫn vậy, có gì dùng nấy… có khác chăng, sau mười mấy năm, vật dụng của tôi chỉ thêm máy tính xách tay và điện thoại thông minh để làm việc và giải trí… bên cạnh cây đàn và sách… – một gánh nặng bố đã “chuyển” lại cho vợ của tôi… cùng với thói quen duy trì không làm việc cuối tuần để dành cho gia đình, hoặc hưởng thụ một quyển sách hay…

Giờ bố đã không còn bên tôi nhưng bố đã để lại cho tôi một di sản lớn, đã hình thành tính cách của tôi. Nay tôi đã hơn 20 năm trong ngành tài chính kế toán – đã theo nghề của ông nội, nhưng, nhờ bố tôi mà tôi đã trưởng thành và luôn giữ được là chính mình…

điều quan trọng hơn cả, tiền và vật chất tuy quan trọng và phải nỗ lực vất vả để làm ra, nhưng tận cùng, nó cũng chỉ để phục vụ cuộc sống – là phương tiện sống chứ không phải mục tiêu sống; ví như, tiền chỉ có thể mua một máy nghe nhạc đắt tiền, nhưng không mua được việc thưởng thức một bản nhạc hay; tiền có thể mua được sách nhưng không thể mua được trải nghiệm nội dung; tiền có thể mua được đồng hồ, nhưng không thể mua được thời gian bên cạnh người thân; hay, tiền có thể mua thuốc nhưng không thể mua được sức khỏe và sự an tĩnh trong tâm hồn…

cuộc sống còn ẩn chứa vô vàn điều đẹp đẽ và hấp dẫn hơn tiền bạc và vật chất… những thứ không thể dùng tiền bạc, vật chất thuần túy đánh đổi được…

Bố đã giúp tôi những bước đầu tiên đi tìm mục tiêu và ý nghĩa thực sự của cuộc sống: sự tự do, trải nghiệm và con đường kiếm tìm hạnh phúc và sự bình an tĩnh lặng trong tâm hồn…

Tối giản phải chăng là điểm tối ưu của sự cân bằng mà cuộc sống luôn cần duy trì?

___

NPL

796 từ

Văn – 33/52: mùi già

Cứ mỗi độ mưa xuân bắt đầu lất phất bay, thoảng trong làn mưa bụi lành lạnh, mùi nhang trầm mặc quyện lấy hơi xuân, mọi cơn hối hả dồn dập từ cuộc sống hàng ngày gấp gáp dường như chùng lại, người ta lại chuẩn bị quay về toàn tụ sum họp với gia đình…

Nhưng cũng chính lúc này đây, từng đoàn những bà những cô những chị em từ ven đô Hà Nội lại gánh gồng từng bó mùi già lên phố hàng…

Hương của mùi gìa phảng phất trong gió mang lại cảm giác tinh khiết, nhẹ nhàng vô cùng dễ chịu… không phải là ngẫu nhiên mà các cụ thường hay nhắc nhở con cháu buổi chợ ngày cuối năm nhớ mua thêm nắm mùi già nấu nước tắm ngày 29, 30 tháng chạp… “Chiều tối 30 Tết, trước giao thừa, già trẻ lớn bé sẽ tắm lá mùi, lá mùi sẽ giúp tẩy uế, tiễn những đen đủi của năm cũ đi” vẫn là nét truyền thống được ông bà xưa truyền lại tới nay. Mùi được chọn để nấu nước tắm phải là cây mùi già đã trổ hoa, kết trái, thân cây đã chuyển từ màu xanh sang nâu tía và khi đun lên, cho mùi thơm ngan ngát, cay cay, rất riêng biệt; có lẽ bởi vậy mà hương thơm của lá mùi già đọng lại rất lâu. Tắm xong, cả nhà vẫn phảng phất hương đến vài ba ngày Tết.

Theo quan niệm của người xưa, việc tắm lá mùi già vào ngày cuối năm là để xua tan những chuyện không vui, những vướng bận trong suốt một năm đang dần trôi qua, từ đó sẵn sàng đón nhận niềm vui trong năm mới; nhưng bên cạnh đó, nhiều người còn lý giải rằng, lý do là bởi lá mùi có vị cay, tính ấm, có tác dụng lưu thông khí huyết, giải tỏa căng thẳng thần kinh phục hồi sức khỏe, nên rau mùi còn giúp ích nhiều cho những người bị suy nhược thần kinh, trầm cảm, đau nhức nửa đầu, căng thẳng. Rau mùi giúp giảm đau trong chứng phong thấp, thấp khớp, làm dịu cơn co rút cơ và cũng được dùng trị chứng cảm, những lúc chuyển mùa…

Để có được nồi nước thơm tắm cho cả nhà, bó lá mùi được rửa sạch sẽ, không để nát lá rồi cho vào nồi nước đun. Chỉ cần 2 bó thôi cũng đủ để có nồi nước tắm to, mùi hương nhẹ nhàng, dễ chịu, dùng cho cả 2 bố con. Dường như khi tắm thứ nước lá mùi này, mọi vận đen đủi, muộn phiền lo lắng trong năm cũ được gột bỏ – chỉ còn lại đó một cảm giác sảng khoái, sẵn sàng đón một năm mới với nhiều niềm vui, hạnh phúc và may mắn hơn.

Nhưng ẩn sâu trong đó,

hương thơm của lá mùi già còn khiến cho mỗi người lưu luyến, vấn vương nhớ về mùi hương của cội nguồn, quê hương mình…

Với tôi, khi cha quên mua lá mùi để tắm thì Tết vẫn còn rất xa…

___

NPL

531 từ

Văn – 32/52: hơi thở

Ngưng đọng…

ngay giữa bao bộn bề của cuộc sống, quay cuồng trong những buổi gặp gỡ, hội họp, khánh tiết… ngay lúc cuộc sống trôi đi với tốc độ của ánh sáng…

Có khi nào chúng ta đã không hề ý thức rằng chỉ ngay phút giây trước đây thôi, chúng ta đã suýt có đột phá…

Ngưng đọng…

phải, chính ngay ở chỗ ngưng đó chúng ta nhìn lại chính mình; xem xem liệu chúng ta có đang làm điều chúng ta làm tốt nhất, giỏi nhất… và đó liệu có phải là tất cả những gì chúng ta có thể làm được và mong muốn thực hiện?

Chúng ta có thể chẳng khi nào biết được rằng chỉ với một tiếng đồng hồ cố gắng chúng ta đã có thể hoàn thành vượt qua bài thi một cách dễ dàng; và, chúng ta cũng không hề biết rằng chỉ trong “một nốt nhạc” đã để tuột mất một thương vụ “để đời” của mình… Và, đó cũng chính là cái cách chúng ta luôn tiến bước không ngừng nghỉ; chúng ta… cố gắng…

Ngưng đọng…

hãy cho chính mình một cơ hội để thả lỏng, và thư giãn… một cơ hội để chúng ta tìm lại được chính mình; để rồi, cùng buồng phổi căng đầy, chúng ta “nuốt trọn con cóc” của mình và… lại cất bước tiếp tục hành trình…

Cùng với nỗ lực liên tục không ngừng nghỉ, chúng ta đã đứng dậy từ những bài học của cuộc sống; người ta nói rằng: cuộc sống luôn ở đó và vận động cho dù ta có muốn hay không… nhưng thực ra, chúng ta mới là đang vận động…

Sự thực là có quá nhiều người đã lựa chọn từ bỏ… họ đã không dành cho chính mình một cơ hội, một cơ hội thực sự để thử, để cố gắng, và để không phải hối hận…

Quả thực, đôi khi không phải mọi mong muốn nào cũng có thể nhanh được như họ đã kỳ vọng lúc ban đầu; và, do vậy, họ đã từ bỏ một cách đơn giản khi họ thấy mọi việc không tiến triển nhanh như hằng mong muốn và tưởng tượng… Nhưng,

dẫu cho có chuyện gì xảy ra đi chăng nữa, chúng ta vẫn hằng nỗ lực tiến bước và tỏa sáng; cho dù, chúng ta, đôi khi vì một lý do nào đó, bất chợt ngưng bước, từng thầm mong giá như đã không xuất hiện ở nơi đó, vào giây phút đó… Nhưng,

hãy tận hưởng… tận hưởng cả ánh sáng tỏa nắng lẫn những khoảnh khắc mưa bão vì mưa bão mới chính là điều giúp mỗi chúng ta làm dịu lại ánh nắng chói chang…

Ngưng đọng…

hãy hít một hơi thật dài,

hãy để cho không khí trong lành tự do tràn đầy buồng phổi,

hãy để chính mình tìm thấy và tận hưởng bầu trời thật xanh và không khí thật mát..

Ẩn sâu trong mỗi con người, chúng ta đã luôn sẵn sàng tỏa sáng… – chúng ta có sức mạnh và tiềm năng để trưởng thành…   

có lẽ chúng ta có thể làm tốt hơn nhiều so với những gì chúng ta có thể… nên,

hỡi người bạn yêu quí, hãy kiên nhẫn, hít một hơi thật sâu và chờ đợi, mọi điều tốt lành đều cần thời gian để đến với mỗi chúng ta… Và,

điều tốt đẹp đó đang trên đường tới với bạn, hít một hơi thở

nào…

___

NPL

592 từ